عصر قم - عضو هیئت علمی جامعهالمصطفی العالمیه با تشریح تجربه مدیریتی شهید سیدحسن نصرالله تأکید کرد که پایبندی به هویت ملی و تعهد به آرمان‌های امت اسلامی و تمدن انسانی، نه‌تنها متعارض نیستند، بلکه می‌توانند در چارچوب الگویی منسجم یکدیگر را تقویت کنند.
به گزارش خبرگزاری بین‌المللی اهل‌بیت(ع) ـ ابنا ـ حجت‌الاسلام والمسلمین محمدعلی میرزایی، عضو هیئت علمی جامعهالمصطفی العالمیه، در آیین بزرگداشت و پیش‌همایش کنگره علمی و بین‌المللی عالم مجاهد شهید سیدحسن نصرالله در قم، تجربه رهبری این شهید را نمونه‌ای قابل تأمل برای بررسی نسبت میان منافع ملی، آرمان‌های امت اسلامی و مسئولیت‌های فراملی دانست.
وی با اشاره به چالش مشترک نظام‌های سیاسی و مدیریتی در جهان امروز اظهار کرد: مسئله اساسی آن است که چگونه می‌توان بدون قربانی کردن منافع ملی و محلی یا نادیده گرفتن آرمان‌های امت‌محور و تمدنی، میان این سطوح ارتباطی سازنده برقرار کرد.
میرزایی افزود: آینده جهان به کسانی تعلق دارد که بتوانند میان منافع داخلی و محلی از یک سو و منافع بشری، منطقه‌ای و فراملی از سوی دیگر، هماهنگی ایجاد کنند. هر جریان یا فردی که از توانایی بیشتری برای تنظیم این سطوح برخوردار باشد، ظرفیت بیشتری برای نقش‌آفرینی در عرصه جهانی خواهد داشت.
تجربه شهید نصرالله؛ الگویی برای عبور از دوگانه ملت و امت
عضو هیئت علمی جامعهالمصطفی العالمیه با اشاره به تجربه شهید سیدحسن نصرالله، این سیره را در امتداد تجربه امام خمینی(ره)، رهبر شهید انقلاب اسلامی و نظام جمهوری اسلامی ایران قابل بررسی دانست و گفت: عملکرد شهید نصرالله نشان می‌دهد که می‌توان میان هویت ملی و محلی با افق‌های گسترده‌تر امت اسلامی و تمدن انسانی پیوند برقرار کرد.
وی با اشاره به جایگاه اجتماعی شهید نصرالله در لبنان اظهار کرد: این کشور از تنوع گسترده قومی، مذهبی و طایفه‌ای برخوردار است و جایگاه اجتماعی شهید نصرالله در چنین فضایی، از ظرفیت الگوی رهبری او برای برقراری ارتباط با بخش‌های مختلف جامعه حکایت دارد.
میرزایی با تأکید بر ضرورت توجه به این تجربه در جمهوری اسلامی ایران بیان کرد: هنر رهبری آن است که ضمن حفظ ارتباط با جامعه همسو، بتواند جامعه اسلامی و سپس جامعه دینی و انسانی را نیز مخاطب قرار دهد و دامنه مسئولیت و خدمت خود را گسترش دهد.
وی با اشاره به مفهوم امامت افزود: امامت به یک گروه مذهبی خاص محدود نمی‌شود، بلکه برکات و آثار آن باید به همه انسان‌ها برسد. در این منطق، مسئولیت رهبر به تقابل میان خودی و دیگری محدود نیست؛ بلکه با مهربانی، رأفت و خدمت، دایره مسئولیت اجتماعی گسترش می‌یابد.
عضو هیئت علمی جامعهالمصطفی العالمیه با اشاره به تجربه خود از جامعه لبنان گفت: شهید سیدحسن نصرالله در سخنان خود غالباً از کل لبنان سخن می‌گفت و کشورش را با همه تنوع و تکثر آن در نظر می‌گرفت.
وی همچنین به توصیه‌ای از شهید نصرالله درباره ارزیابی نظریه‌ها در جامعه لبنان اشاره کرد و افزود: به دلیل تنوع اجتماعی، مذهبی و فرهنگی این کشور، بررسی قابلیت اجرای نظریه‌ها در چنین جامعه‌ای می‌تواند معیار قابل تأملی برای ارزیابی ظرفیت آن‌ها در جوامع دیگر باشد.
امامت و ولایت؛ مبنای گسترش مسئولیت اجتماعی
میرزایی با تبیین مبانی فکری الگوی مدیریتی شهید نصرالله اظهار کرد: شهید نصرالله خود را جزئی از شبکه امامت و ولایت می‌دانست و در همین چارچوب فعالیت می‌کرد؛ ازاین‌رو، مسئولیت خود را به یک گروه مذهبی محدود نمی‌دید و می‌کوشید با خدمت و تعامل، ارتباط خود را با طیف‌های مختلف جامعه گسترش دهد.
وی با اشاره به جایگاه امامت در این الگو گفت: امامت شأنی متمایز از نبوت و رسالت دارد که این تمایز ناظر به جایگاه و کارکرد است، نه برتری ارزشی. در تجربه شهید نصرالله، این مبانی اعتقادی در شیوه رهبری و کنش اجتماعی نیز بازتاب داشت.
عضو هیئت علمی جامعهالمصطفی العالمیه با تأکید بر ضرورت بازخوانی این تجربه در ایران افزود: نباید مسئله هویت ملی و منافع کشور را در تقابل با افق‌های فراملی و آرمان‌های امت اسلامی تعریف کرد. علاقه‌مندی به ایران و تعهد به منافع ملی می‌تواند در کنار توجه به مصالح امت اسلامی و تمدن انسانی قرار گیرد و حتی از این افق گسترده‌تر تقویت شود.
وی ادامه داد: مسئله مهم، تبیین این نسبت برای جامعه است تا نگاه امت‌محور به‌عنوان عاملی در برابر منافع ملی معرفی نشود، بلکه ظرفیت آن برای تقویت این منافع مورد توجه قرار گیرد.
تجربه حزب‌الله؛ پیوند مبانی اعتقادی با تصمیم‌گیری اجرایی
میرزایی با اشاره به تجربه حزب‌الله لبنان اظهار کرد: اندیشه امامت و ولایت در این تجربه صرفاً یک نظریه انتزاعی باقی نماند، بلکه در قالب ساختار و الگوی عملیاتی تحقق یافت.
وی با اشاره به اسناد رسمی حزب‌الله، از جمله سند سال ۱۹۸۵ و اسناد بعدی این جریان، بیان کرد: در این اسناد می‌توان دو سطح مرتبط از راهبری و مدیریت را بررسی کرد؛ سطح نخست به مرجعیت باورها، ارزش‌ها، آرمان‌ها و چشم‌اندازها مربوط است و سطح دوم، عرصه کنشگری و تصمیم‌گیری‌های اجرایی متناسب با شرایط را در بر می‌گیرد.
عضو هیئت علمی جامعهالمصطفی العالمیه افزود: شهید سیدحسن نصرالله و دیگر رهبران حزب‌الله بر این نکته تأکید داشتند که پایبندی به ولایت فقیه و نظریه امامت با کنشگری در عرصه داخلی لبنان و تعهد به وطن منافاتی ندارد. بر همین اساس، دفاع از لبنان و تأمین امنیت و منافع این کشور از محورهای اصلی راهبرد حزب‌الله بوده است؛ هرچند این اهداف در چارچوبی گسترده‌تر از مبانی اعتقادی و تعهد به ولایت تعریف می‌شوند.
وی با تأکید بر ضرورت تبیین این تجربه برای جریان‌های مقاومت در منطقه تصریح کرد: جمهوری اسلامی ایران نیاز دارد برای معرفی ابعاد نظری و عملی این الگو در کشورهایی همچون یمن و عراق، سرمایه‌گذاری فکری و فرهنگی انجام دهد.
میرزایی در پایان خاطرنشان کرد: بازخوانی سیره شهید سیدحسن نصرالله می‌تواند به تقویت ادبیات فکری درباره نسبت میان دولت و ملت، امت و تمدن کمک کند. این تجربه نشان می‌دهد که پایبندی به هویت ملی و مسئولیت‌های فراملی لزوماً در برابر یکدیگر قرار ندارند و می‌توان میان آن‌ها رابطه‌ای سازنده برقرار کرد.
..............................
پایان پیام