عصر قم - قم- با نزدیک شدن به آغاز سال تحصیلی، روند ثبتنام دانشآموزان در مدارس قم با گلایههایی از سوی برخی والدین همراه شده و آموزش و پرورش نیز محدودیتهای موجود و ضوابط ثبت نام را تشریح کرده است.
خبرگزاری مهر، گروه استان ها- مهدی بخشی سورکی: با نزدیک شدن به آغاز سال تحصیلی جدید، فرآیند ثبتنام دانشآموزان در مدارس به یکی از موضوعات مورد توجه خانوادهها تبدیل شده است و در کنار تأکید آموزش و پرورش بر اجرای ضوابط، برخی والدین از تجربه متفاوت خود در مراجعه به مدارس و ستادهای ثبتنام سخن میگویند.
یکی از والدین دانشآموزان پایه دهم در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار کرد: از روند ثبتنام رضایت ندارم و برای انجام ثبتنام فرزندم چندین بار از یک محل به محل دیگری ارجاع داده شدم.
وی افزود: مسئله اصلی این است که تصور خانواده این است که محل سکونت باید ملاک اصلی تعیین مدرسه باشد، اما در مراجعه به برخی مدارس عنوان شده که مدرسه محل تحصیل قبلی دانشآموز نیز در فرآیند پذیرش مؤثر است.
این والد ادامه داد: منزل ما به یک مدرسه نزدیک است، اما اعلام شده که ثبتنام دانشآموز در این مدرسه به سابقه تحصیل او در مدرسه قبلی و خروجی دانشآموزان آن مدرسه وابسته است.
وی گفت: برای خانواده روشن نیست که در صورت قرار داشتن محل سکونت در محدوده یک مدرسه، چرا دانشآموز نمیتواند صرفاً بر اساس نشانی محل زندگی در همان مدرسه ثبتنام کند.
ملاکهای پذیرش مدارس باید روشن باشد
یکی دیگر از والدین نیز با اشاره به مشکلاتی که هنگام ثبتنام با آن مواجه شده است، اظهار کرد: اصل وجود ضابطه برای ثبتنام قابل درک است، اما خانواده باید از ابتدا بداند مدرسه بر اساس چه معیارهایی دانشآموز را میپذیرد.
وی افزود: در برخی مدارس ملاکهایی مانند محدوده محل سکونت، سابقه مدرسه قبلی و ظرفیت پذیرش مطرح میشود و نبود اطلاعرسانی دقیق درباره این موارد باعث سردرگمی خانوادهها میشود.
این والد خاطرنشان کرد: اگر ظرفیت مدرسهای تکمیل شده باشد، بهتر است مدرسه یا ستاد ثبتنام از ابتدا مسیر مشخصی برای ادامه فرآیند و معرفی گزینه جایگزین در اختیار خانواده قرار دهد.
در کنار این گلایهها، موضوع هدایت تحصیلی نیز برای خانوادههای دانشآموزان پایه دهم اهمیت ویژهای دارد و والدین انتظار دارند شرایط پذیرش رشتههای مختلف و ظرفیت مدارس پیش از پایان فرآیند ثبتنام برای آنان به شکل دقیق مشخص باشد.
یکی از والدین گفت: در پایه دهم، دانشآموز علاوه بر مسئله ثبتنام با موضوع انتخاب رشته و هدایت تحصیلی نیز روبهرو است و به همین دلیل خانواده نیاز دارد بداند با توجه به شرایط فرزندش، چه گزینههایی برای ادامه تحصیل پیش روی او قرار دارد.
خانوادهها پاسخ روشنی میخواهند
روایت خانوادهها از فرآیند ثبتنام نشان میدهد بخش مهمی از گلایهها مربوط به زمانی است که مدرسه مورد نظر امکان پذیرش دانشآموز را ندارد و خانواده نمیداند برای تعیین تکلیف باید به کدام مرجع مراجعه کند.
یکی از والدین اظهار کرد: وقتی مدرسه اعلام میکند ظرفیت ندارد، خانواده باید بتواند در همان مرحله مسیر بعدی را پیدا کند و برای ثبتنام فرزند خود بلاتکلیف نماند.
وی افزود: انتظار ما این است که میان مدرسه، ستاد ثبتنام و خانواده ارتباط مشخصی وجود داشته باشد تا دانشآموز در صورت نپذیرفته شدن در یک مدرسه، بدون سرگردانی به مدرسه دیگری هدایت شود.
این والد ادامه داد: خانوادهها با رعایت ضوابط مخالفتی ندارند، اما انتظار دارند ضوابط برای همه یکسان اجرا و ملاکهای آن نیز به روشنی اعلام شود.
در شرایطی که آموزش و پرورش استان قم، ظرفیت مدارس و ضوابط ثبتنام را از عوامل تعیینکننده در پذیرش دانشآموزان اعلام کرده است، تجربه مطرحشده از سوی برخی خانوادهها نشان میدهد شفاف بودن ملاکهای پذیرش و مشخص بودن مسیر تعیین تکلیف دانشآموز در صورت تکمیل ظرفیت مدرسه از مهمترین مطالبات والدین در فرآیند ثبتنام است.
بررسی میدانی و گفتگو با خانوادهها و مسئولان آموزش و پرورش نشان میدهد که ثبتنام دانشآموزان تابع مجموعهای از معیارهاست و محل سکونت، محدوده جغرافیایی مدارس، ظرفیت کلاسها و در پایههای متوسطه دوم، وضعیت هدایت تحصیلی از جمله عواملی است که در تعیین محل و شرایط ادامه تحصیل دانشآموزان نقش دارد.
آموزش و پرورش استان قم تأکید دارد که مدارس نمیتوانند خارج از ظرفیت تعیینشده نسبت به پذیرش دانشآموز اقدام کنند و در مواردی که مدرسه مورد نظر امکان ثبتنام ندارد، ستادهای ثبتنام وظیفه دارند با بررسی شرایط، مسیر ادامه تحصیل دانشآموز را مشخص و مدرسه جایگزین معرفی کنند.
از سوی دیگر، انتقال بخشی از دانشآموزان مدارس غیردولتی به مدارس دولتی به دلیل افزایش هزینههای تحصیل، از موضوعاتی است که به گفته آموزش و پرورش در سال جاری با شدت بیشتری مطرح شده و فشار بیشتری بر ظرفیت موجود برخی مدارس وارد کرده است، مسئلهای که توسعه فضاهای آموزشی به عنوان راهکار بلندمدت آن دنبال میشود.
در کنار این مسائل، آموزش و پرورش بر ممنوعیت دریافت وجه اجباری هنگام ثبتنام مدارس دولتی تأکید و اعلام کرده است خانوادهها در صورت مواجهه با مشکل در روند ثبتنام، دریافت وجه غیرقانونی یا رعایت نشدن ضوابط میتوانند موضوع را از طریق ستادهای ثبتنام و مسیرهای پیشبینیشده برای رسیدگی به شکایتها پیگیری کنند.
ثبتنام دانشآموزان در مدارس بر اساس شرایط و ضوابط قانونی انجام میشود
محمدجواد محمدیسعیدی مدیرکل آموزش و پرورش استان قم در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار کرد: ثبتنام دانشآموزان در مدارس بر اساس شرایط و ضوابط قانونی انجام میشود و مدارس موظف هستند فرآیند ثبتنام را مطابق دستورالعملهای ابلاغی آموزش و پرورش دنبال کنند.
وی با اشاره به وجود ضوابط متفاوت برای پایهها و مدارس مختلف افزود: برخی مدارس از جمله مدارس دارای آزمون، شرایط خاص خود را برای پذیرش دانشآموز دارند و امکان ثبتنام خارج از این ضوابط وجود ندارد.
مدیرکل آموزش و پرورش استان قم ادامه داد: در مدارس دارای محدوده جغرافیایی نیز ثبتنام بر اساس محدوده تعیینشده انجام میشود و این محدودهها موضوع جدیدی نیست و هر سال با توجه به فضای آموزشی، تعداد کلاسها و ظرفیت پذیرش دانشآموزان بهروزرسانی میشود.
وی تصریح کرد: اگر دانشآموزی در محدوده یک مدرسه قرار داشته باشد و برای ثبتنام با مشکل مواجه شود، خانواده باید موضوع را از طریق ستاد ثبتنام پیگیری کند و در صورتی که پاسخ لازم در سطح مدرسه یا ناحیه دریافت نشود، اداره کل آموزش و پرورش استان نیز آماده رسیدگی به این موارد است.
محمدیسعیدی با اشاره به تفاوت شرایط دانشآموزان پایههای ورودی و میانپایه گفت: ممکن است دانشآموزی چند سال در یک مدرسه غیردولتی تحصیل کرده باشد و سپس تصمیم بگیرد در مدرسه دولتی نزدیک محل سکونت خود ادامه تحصیل دهد، اما این موضوع به معنای امکان ثبتنام قطعی در همان مدرسه نیست.
وی افزود: ظرفیت هر کلاس مشخص است و نمیتوان بدون توجه به ظرفیت آموزشی، تعداد دانشآموزان را افزایش داد و بر همین اساس ممکن است دانشآموز برای ادامه تحصیل به مدرسه دیگری هدایت شود.
مدیرکل آموزش و پرورش استان قم بیان کرد: این مسئله بهویژه در شرایطی اهمیت بیشتری پیدا میکند که تعدادی از دانشآموزان مدارس غیردولتی به دلیل افزایش هزینهها قصد انتقال به مدارس دولتی را داشته باشند و به همین دلیل از خانوادهها انتظار میرود در صورت تکمیل ظرفیت مدرسه مورد نظر، برای انتخاب مدرسه جایگزین با ستادهای ثبتنام همکاری کنند.
وی خاطرنشان کرد: هدف آموزش و پرورش این نیست که دانشآموزی بدون تعیین تکلیف باقی بماند، در مواردی که مدرسه مورد نظر ظرفیت پذیرش ندارد، ستادهای ثبتنام با بررسی شرایط، مدرسه دیگری را برای ادامه تحصیل دانشآموز تعیین میکنند.
هدایت تحصیلی بر مبنای رقابت انجام میشود
محمدیسعیدی درباره گلایههای مطرحشده پیرامون ثبتنام در پایه متوسطه دوم نیز گفت: در این مقطع، موضوع هدایت تحصیلی از عوامل مهم در تعیین رشته تحصیلی دانشآموز است و صرفاً معدل کل ملاک تصمیمگیری نیست.
وی افزود: ممکن است برای یک دانشآموز در یک رشته تحصیلی اولویت بالاتر و برای رشته دیگری اولویت پایینتر ثبت شده باشد و طبیعی است که پذیرش در رشتهای که اولویت نخست دانشآموز محسوب نمیشود، تابع ضوابط و ظرفیتهای تعیینشده باشد.
مدیرکل آموزش و پرورش استان قم ادامه داد: در هدایت تحصیلی، نمرات دروس مرتبط با رشته، ظرفیت موجود و میزان تقاضا در کنار سایر عوامل مورد توجه قرار میگیرد و نمیتوان صرفاً بر اساس معدل کل درباره امکان ثبتنام در یک رشته تصمیم گرفت.
وی تصریح کرد: در رشتههایی که متقاضی بیشتری دارند، رقابت میان دانشآموزان وجود دارد و سامانه هدایت تحصیلی بر اساس ضوابط تعیینشده اولویتها را مشخص میکند، بنابراین داشتن معدل بالا به تنهایی به معنای تضمین پذیرش در یک رشته خاص نیست.
سازوکار رسیدگی به اعتراضها و شکایتهای خانوادهها
محمدیسعید با اشاره به سازوکار رسیدگی به اعتراضها و شکایتهای خانوادهها اظهار کرد: آموزش و پرورش برای دریافت گزارشها و بررسی مشکلات ثبتنام، سامانهها و مسیرهای مشخصی را در نظر گرفته است و خانوادهها میتوانند موارد خود را از این طریق مطرح کنند.
وی افزود: شمارههای پاسخگویی مربوط به بازرسی و رسیدگی به شکایتها نیز در اختیار خانوادهها قرار دارد و اگر دانشآموزی با وجود قرار داشتن در محدوده یک مدرسه، برای ثبتنام با مشکل مواجه شده و در ناحیه آموزشی نیز پاسخ لازم را دریافت نکرده باشد، میتواند به اداره کل آموزش و پرورش مراجعه کند.
مدیرکل آموزش و پرورش استان قم تأکید کرد: ملاک بررسی هر پرونده باید شرایط واقعی دانشآموز از جمله پایه تحصیلی، محدوده سکونت، ظرفیت مدرسه و در مقطع متوسطه دوم، وضعیت هدایت تحصیلی باشد و نمیتوان بدون توجه به این عوامل درباره عادلانه یا غیرعادلانه بودن فرآیند ثبتنام قضاوت کرد.
وی خاطرنشان کرد: مجموعه آموزش و پرورش تلاش میکند پاسخگویی به خانوادهها از مسیرهای تعیینشده انجام شود و مواردی که نیاز به بررسی داشته باشد نیز در فرآیند نظارتی قرار خواهد گرفت.
افزایش انتقال از مدارس غیردولتی قابل پیشبینی بود
محمدیسعید درباره افزایش تقاضا برای انتقال دانشآموزان از مدارس غیردولتی به دولتی گفت: این روند در سال جاری با شدت بیشتری مشاهده میشود و مشکلات اقتصادی خانوادهها موجب شده است بخشی از والدین برای کاهش هزینههای تحصیل، مدارس دولتی را انتخاب کنند.
وی افزود: آموزش و پرورش این احتمال را از قبل پیشبینی کرده و برای مدیریت این شرایط، توسعه فضاهای آموزشی را در دستور کار قرار داده است.
مدیرکل آموزش و پرورش استان قم با اشاره به برنامههای استان در حوزه توسعه فضاهای آموزشی بیان کرد: با توجه به تأکید استاندار قم بر نهضت ملی توسعه عدالت در فضاهای آموزشی، پرورشی و تربیت بدنی، موضوع تأمین زمین و ایجاد فضاهای جدید در استان دنبال میشود و اقدامات متعددی در این زمینه در حال انجام است.
وی ادامه داد: حدود ۲۶ واحد آموزشی، ورزشی و پرورشی نیز تا پایان سال در برنامه تحویل قرار دارد.
ظرفیت کلاسها اجازه افزایش نامحدود را نمیدهد
محمدیسعید با بیان اینکه همه مدارس از ظرفیت یکسانی برخوردار نیستند، گفت: استاندارد جمعیت کلاسها مشخص است و اگرچه در برخی موارد به دلیل محدودیت فضا، تعداد دانشآموزان برخی کلاسها از حد استاندارد بالاتر رفته، اما راهکار اصلی برای حل این مسئله توسعه فضاهای آموزشی است.
وی افزود: در کوتاهمدت ممکن است خانوادهای که برای ثبتنام در یک مدرسه مشخص مراجعه کرده است، در صورت تکمیل ظرفیت ناچار باشد مدرسه دیگری را انتخاب کند و آموزش و پرورش تلاش میکند نزدیکترین گزینه ممکن را برای دانشآموز تعیین کند.
وی گفت: خانوادهها نیز میتوانند به جای اصرار بر ثبتنام در یک مدرسه مشخص، موضوع را از طریق ستاد ثبتنام دنبال کنند تا با توجه به ظرفیت موجود، مدرسه دیگری برای دانشآموز معرفی شود.
دریافت وجه در زمان ثبتنام ممنوع است
محمدیسعیدی درباره دریافت وجه از خانوادهها هنگام ثبتنام نیز اظهار کرد: دریافت وجه از دانشآموزان در زمان ثبتنام مدارس دولتی، جز در مواردی که قانوناً استثنا شده است، مجاز نیست و آموزش و پرورش نسبت به گزارشهای مربوط به دریافتهای غیرقانونی حساسیت دارد.
وی افزود: مدارس غیردولتی، شاهد و تیزهوشان تابع ضوابط خاص خود هستند، اما در مدارس دولتی دریافت وجه اجباری از خانوادهها در زمان ثبتنام ممنوع است و در صورت ارائه گزارش، موضوع بررسی خواهد شد.
وی خاطرنشان کرد: همکاری سازمان بازرسی استان و استانداری در پیگیری این موارد نیز وجود دارد و خانوادهها میتوانند بدون نگرانی، موضوع دریافت وجه غیرقانونی را گزارش کنند تا مورد بررسی قرار گیرد.
بازپرداخت هزینه سرویس دانشآموزی پیگیری میشود
محمدیسعیدی در بخش دیگری از سخنان خود درباره بازپرداخت هزینه سرویس دانشآموزی اظهار کرد: مسئولیت مستقیم واگذاری و پرداخت هزینه سرویس بر عهده آموزش و پرورش نیست و این موضوع بر اساس مقررات مربوط به سرویس مدارس و با مشارکت دستگاههای مسئول دنبال میشود.
وی افزود: درباره مواردی که هزینه سرویس سال گذشته به خانوادهها بازگردانده نشده است، جلساتی در استانداری برگزار شده و این موضوع در شورای آموزش و پرورش نیز مورد پیگیری قرار میگیرد.
مدیرکل آموزش و پرورش استان قم بیان کرد: آموزش و پرورش در این زمینه مطالبهگر حقوق خانوادههاست و موضوع با حضور دستگاههای مرتبط از جمله شهرداری و سازمان تاکسیرانی دنبال خواهد شد.
وی گفت: خانوادههایی که بازپرداخت هزینه سرویس آنها انجام نشده است میتوانند موضوع را از طریق ادارات انجمن اولیا و مربیان در نواحی آموزشی پیگیری کنند تا موارد اعلامشده مورد بررسی قرار گیرد.
۶۹ زمین چمن در مدارس ایجاد شده است
محمدیسعیدی با اشاره به اهمیت توسعه فضاهای ورزشی مدارس اظهار کرد: دانشآموزان برای رشد و شکوفایی استعدادهای خود به فضاهای ورزشی مناسب نیاز دارند و آموزش و پرورش در این زمینه اقدامات مختلفی را دنبال کرده است.
وی افزود: تاکنون ۶۹ زمین چمن در مدارس ایجاد شده است و در برخی مناطق، توسعه فضاهای ورزشی به مرحلهای رسیده که نیازهای موجود در زمینه زمین چمن تا حد زیادی پاسخ داده شده است.
وی خاطرنشان کرد: با توجه به آسیبهایی که در دوره آموزش غیرحضوری به حوزه ورزش دانشآموزی وارد شد، تلاش میشود بخشی از این کمبودها با افزایش فضاهای ورزشی جبران شود و امکانات مناسبتری در اختیار دانشآموزان قرار گیرد.