خبرنگار تراز انقلاب اسلامی؛ روایت‌ساز، تحلیلگر و برخوردار از خودآگاهی معرفتی

عصر قم - معاون مطبوعاتی اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم، با تأکید بر اینکه خبرنگار تراز انقلاب اسلامی باید ویژگی‌هایی فراتر از یک خبرنگار معمولی داشته باشد، گفت: خبرنگاری که می‌خواهد در تراز انقلاب اسلامی فعالیت کند، باید شرایط بیشتر و سخت‌تری را پشت سر گذاشته و از نظر فکری، معرفتی، حرفه‌ای و اخلاقی در سطح بالاتری قرار داشته باشد.

حجت‌الاسلام محمدمهدی اسماعیلیان، معاون مطبوعاتی اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم، در گفت‌وگو با خبرنگار سرویس فرهنگی و اجتماعی خبرگزاری رسا، به مناسبت روز خبرنگار، با اشاره به برخی دیدگاه‌های امام خمینی(ره) و رهبر شهید انقلاب درباره رسالت رسانه و خبرنگاری اظهار داشت: خبرنگار تراز انقلاب اسلامی، علاوه بر برخورداری از تخصص و صلاحیت حرفه‌ای، باید از قدرت تحلیل و به‌ویژه تحلیل راهبردی برخوردار باشد و جریان‌های فکری و انحرافی را بشناسد.
معاون مطبوعاتی اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم افزود: این شناخت باید پیش از ورود جدی به عرصه خبرنگاری در وجود فرد نهادینه شده باشد؛ چراکه خبرنگار تراز انقلاب باید در میدان حرکت کند و به سطحی از آگاهی و شناخت رسیده باشد تا بتواند در شرایط حساس، بحران و جنگ شناختی نقش مؤثری ایفا کند.
وی با تأکید بر ضرورت برخورداری خبرنگار تراز انقلاب از هوش رسانه‌ای بیشتر، تصریح کرد: خبرنگار باید بتواند در لحظات حساس و در شرایط بحران، ضمن حفظ دقت و اخلاق حرفه‌ای، نقش مؤثری در عرصه جنگ شناختی ایفا کند.
خبرنگار باید قاب‌های ذهنی دشمن را بشکند
اسماعیلیان با اشاره به اهمیت خودآگاهی معرفتی در خبرنگار تراز انقلاب اسلامی بیان کرد: امروز با مجموعه‌ای از سوگیری‌های شناختی مواجه هستیم که از سوی دشمن دنبال می‌شود؛ از جمله القای ناامیدی، ناکارآمدی نظام، برجسته‌سازی مشکلات اقتصادی و ایجاد انواع شبهات.
وی ادامه داد: خبرنگاری که در تراز انقلاب اسلامی قرار دارد، باید خودش این مراحل را طی کرده و به خودآگاهی معرفتی رسیده باشد تا در مسیر القائات دشمن حرکت نکند و بتواند قاب‌های ذهنی دشمن را بشکند.
معاون مطبوعاتی اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم خاطرنشان کرد: خبرنگار تراز انقلاب باید بتواند قاب ناامیدی، قاب ناکارآمدی نظام و همچنین قاب خوف و هراسی را که دشمن در لحظات بحران می‌خواهد در جامعه ایجاد کند، بشکند.
وی افزود: خود خبرنگار باید در برابر این القائات بیمه باشد و بتواند جامعه را نیز در برابر این فضاسازی‌ها مصون کند.
حجت الاسلام اسماعیلیان در ادامه با اشاره به تفاوت خبرنگار معمولی با خبرنگار تراز انقلاب در حوزه حرفه‌ای گفت: خبرنگار تراز انقلاب باید روایت‌ساز و فعال باشد، نه منفعل؛ نباید منتظر بماند اتفاقی رخ دهد، آن را گزارش کند و کار را تمام‌شده بداند.
وی افزود: گاهی بعد از اتمام یک خبر، تازه کار خبرنگار تراز انقلاب آغاز می‌شود. به عنوان مثال، اگر اتفاقی رخ دهد و نقطه‌ای مورد اصابت قرار گیرد، نقل خبر و گزارش اولیه پایان کار نیست؛ بلکه خبرنگار تراز انقلاب به عنوان یک روایت‌ساز فعال وارد میدان می‌شود.
معاون مطبوعاتی اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم اظهار داشت: خبرنگار در چنین شرایطی باید مظلومیت را فریاد بزند، جنایت جنگی دشمن را برجسته کند، تعداد کودکانی را که شهید شده‌اند به تصویر بکشد و ابعاد جنایت دشمن را تبیین کند.
وی گفت: خبرنگار تراز انقلاب باید به صورت مستمر و زنجیره‌ای، روایت‌های فعال از یک اتفاق تولید کند؛ روایت‌هایی که هم اقناع‌محور باشند و هم بتوانند از جریان حق حمایت کنند.
سرعت خبرنگار نباید دقت و اخلاق حرفه‌ای را قربانی کند
حجت الاسلام اسماعیلیان با تأکید بر اهمیت سرعت، دقت و اخلاق حرفه‌ای در خبرنگاری عنوان کرد: در لحظه بحران و در شرایط جنگ شناختی، نیازمند سرعت عمل خبرنگار هستیم، اما این سرعت نباید به قیمت از دست رفتن دقت و اخلاق حرفه‌ای تمام شود.
وی افزود: دقت و اخلاق حرفه‌ای در خبرنگار تراز انقلاب باید بسیار بالاتر از یک خبرنگار معمولی باشد؛ چراکه خبرنگار تراز انقلاب خودش الگوست و باید برای دیگران نیز الگو باشد.
معاون مطبوعاتی اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم با اشاره به ضرورت شناخت ابزارهای نوین رسانه‌ای بیان کرد: خبرنگار باید شناخت مناسبی از دیپ‌فیک‌ها، شایعات و جریان‌های جعلی داشته باشد و بتواند این مسائل را به‌درستی تشخیص دهد.
وی با اشاره به استفاده دشمن از فناوری‌های نوین اظهار داشت: امروز دشمن، به‌خصوص در شبکه‌های اجتماعی، با استفاده از هوش مصنوعی و الگوریتم‌های مختلف، الگوهایی را طراحی می‌کند و خبرنگار باید در حد قابل قبولی با هوش مصنوعی، الگوسازی‌های رفتاری و سازوکار این ساختارها آشنا باشد.
حجت الاسلام اسماعیلیان خاطرنشان کرد: خبرنگار باید بتواند برخلاف جریان طراحی‌شده دشمن حرکت کند، وارد این ساختارها شود و ساختارهای دشمن را بشکند.
وی همچنین برخورداری از مهارت‌های چندرسانه‌ای را از دیگر نیازهای خبرنگار تراز انقلاب دانست و گفت: ممکن است یک خبرنگار در حوزه محتوای ویدیویی تخصص بیشتری داشته باشد، اما باید پادکست، اینفوگرافیک و بسته‌های محتوایی مختلف را نیز در حدی از مهارت بشناسد که بتواند در شرایط لازم، به‌خصوص در شرایط بحرانی، تولیدات رسانه‌ای دیگری نیز داشته باشد.
صداقت، شجاعت و اخلاص؛ شاخصه‌های خبرنگار تراز انقلاب
معاون مطبوعاتی اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم با اشاره به ویژگی‌های اخلاقی و انقلابی خبرنگار تراز انقلاب اسلامی تصریح کرد: در خبرنگار تراز انقلاب، یک‌سری ویژگی‌های اخلاقی و انقلابی باید به عنوان شاخص و معیار وجود داشته باشد.
وی افزود: التزام به ارزش‌ها، صداقت و راستگویی باید در خبرنگار تراز انقلاب بسیار قوی باشد. شجاعت در دفاع از حق، در چهارچوب منافع ملی، نیز باید یکی از شاخصه‌های خبرنگار تراز انقلاب باشد.
اسماعیلیان، اخلاص و التزام به آرمان‌ها را از دیگر ویژگی‌های مهم برشمرد و گفت: انسان باید واقعاً روی خودش کار کرده باشد تا به سطح بالایی از اخلاص برسد. پایبندی به ارزش‌ها نیز بسیار مهم است؛ یعنی خود خبرنگار باید عملاً پایبند به همین ارزش‌ها باشد و در این مسیر حرکت کند.
وی خاطرنشان کرد: این ویژگی‌ها از جمله جاذبه‌های خبرنگار تراز انقلاب اسلامی است که می‌تواند او را به خبرنگاری تأثیرگذار تبدیل کند.
خبرنگار باید در میان مردم و با مردم باشد
اسماعیلیان همچنین با تأکید بر اهمیت ویژگی‌های ارتباطی و اجتماعی خبرنگار گفت: خبرنگار باید درک و دانش اجتماعی داشته باشد و در میان مردم حضور پیدا کند.
وی ادامه داد: خبرنگاری که در کف خیابان و در صحنه حضور پیدا می‌کند و با مردم ارتباط مستقیم دارد، یک خبرنگار میدانی است؛ اما این حضور نباید صرفاً رفع تکلیف باشد که خبرنگار برود، گزارشی بنویسد و کار تمام شود.
معاون مطبوعاتی اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم افزود: خبرنگار تراز انقلاب باید در درون مردم و با مردم باشد و بتواند احساس درونی مردم را به صورت صادقانه انعکاس دهد؛ هم در قالب خبر و هم در قالب نشر و تولید محتوا.
وی آمادگی روانی و عملیاتی خبرنگار را نیز مهم دانست و اظهار داشت: گاهی اوقات شرایط برای خبرنگار سخت می‌شود و ممکن است با تهدید، ترور شخصیتی یا فشارهای مختلف مواجه شود؛ به‌خصوص زمانی که بخواهد از انقلاب دفاع کند.
حجت الاسلام اسماعیلیان ادامه داد: ممکن است خبرنگار در فضای مجازی مورد تهاجم ترول‌ها قرار بگیرد یا با فحاشی و حملات مختلف مواجه شود؛ بنابراین خبرنگار تراز انقلاب باید از نظر روانی و عملیاتی به سطحی رسیده باشد که تسلیم این تهاجم‌ها نشود.
وی تأکید کرد: خبرنگار باید روحیه بسیار قوی داشته باشد و از نظر روانی خودش را مصون کرده باشد تا بتواند در برابر این تهاجم‌ها، بمباران اطلاعاتی دشمن و فشار کاری که بر او وارد می‌شود، سربلند بیرون بیاید؛ نه‌تنها شکسته نشود، بلکه بتواند رو به جلو حرکت کند.
خبرنگار تراز انقلاب باید برای میدان بحران آماده باشد
معاون مطبوعاتی اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم در پایان گفت: خبرنگار تراز انقلاب باید یک سر و گردن از خبرنگار معمولی بالاتر باشد و در شرایط عادی تلاش بیشتری داشته باشد تا بتواند در شرایط بحران، قوی‌تر عمل کند.
وی افزود: مانند یک سرباز که پیش از نبرد، دوره‌های مختلف و سخت نظامی را پشت سر می‌گذارد و برای میدان نبرد آماده می‌شود، خبرنگار تراز انقلاب نیز باید پیش از ورود به شرایط بحرانی، آموزش‌های لازم را ببیند و برای این میدان آماده باشد.
حجت الاسلام اسماعیلیان خاطرنشان کرد: خبرنگار باید هم دانش عمومی و هم دانش تخصصی خود را افزایش دهد تا بتواند در لحظات حساس، در شرایط بحرانی و در جنگ شناختی، با اخلاص و با آن امدادهای غیبی که ما معتقدیم در جنگ شامل حال انسان می‌شود، در میدان حرکت کند.
وی در پایان اظهار داشت: خبرنگار تراز انقلاب باید بتواند در کشف سوژه‌ها، کشف توطئه‌ها و کشف نکات مهم روز به‌موقع حرکت کند و با تعهد و اخلاص، این مسیر را پیش ببرد.