عصر قم - قاضی بازنشسته دیوان عالی تاکید کرد: بر اساس قواعد فقهی، هرگونه سکوت در برابر محاکمه‌های جائرانه علمای دین، فراتر از یک بی‌تدبیری سیاسی، ارتکاب گناه کبیره و همدستی با ظالم در مسیر نابودی حقیقت است.
حجت‌الاسلام علی‌اصغر مجتهدزاده قاضی بازنشسته دیوان عالی کشور در گفت‌وگو با خبرنگار سرویس سیاسی خبرگزاری رسا، در پاسخ به این سوال که « حکم شرعی و تکلیف علما در برابر محاکمه دسته‌جمعی عالمان دین در بحرین چیست و آیا سکوت در این‌جا تنها یک خطای سیاسی است یا فتوای حرمت بر آن بار می‌شود؟» اظهار داشت: آنچه در بحرین و این جزیره کوچک خلیج فارس رخ می‌دهد، نه یک نظام سیاسی مستقل، بلکه یک «نهاد نیابتی» در خدمت منافع فراملی است. وقتی قدرت سیاسی از طریق توافق‌های استعماری انگلیس و نظامی آمریکا شکل می‌گیرد، حقوق، دیگر ابزاری برای اجرای عدالت نیست، بلکه ابزاری برای تثبیت سلطه است .
وی افزود: از منظر حقوق عمومی، وقتی دستگاه قضایی به جای صیانت از حقوق شهروندان، به ابزار صدور احکام اجباری تحت فشار پایگاه‌های نظامی تبدیل شود، با «جرم‌انگاری عقیده» روبرو هستیم. تلاش برای تفرقه‌افکنی مذهبی و استفاده از وهابیت به عنوان یک ابزار سیاسی برای تخریب انسجام اجتماعی، دقیقاً همان استراتژی «تجزیه و تحلیل» است که استکبار برای تضعیف جبهه مقاومت در منطقه دنبال می‌کند. در چنین ساختاری، زندان‌ها نه برای اصلاح، بلکه برای حذف صدای حقیقت و اجرای حکم اربابان بیگانه است .
حکم شرعی و تکلیف علما
قاضی بازنشسته دیوان عالی کشور مواجهه با فاجعه محاکمه و صدور احکام ظالمانه علیه عالمان دین در بحرین توسط رژیم آل‌خلیفه را نیازمند واکاوی از سه منظر «فقهی و شرعی»، «حقوقی و بین‌المللی» و «تکلیف راهبردی جهان اسلام و حوزه‌های علمیه» دانست و ابراز کرد: دفاع از کیان دین و مظلوم از منظر فقه اسلامی و مبانی مکتب اهل‌بیت (ع)، عالمان دین مرزبانان عقیدتی و سیاسی امت اسلامی هستند. در برابر هجوم سیستماتیک حاکمان ستمگر به حریم روحانیت، چند حکم قطعی شرعی بار می‌شود.
وی افزود: وجوب دفاع از حریم دین و عالمان، یکی از احکام قطعی شرعی است و عالمان دین نماد هدایت جامعه‌اند که تهاجم به آنان، تهاجم به ریشه‌های دین‌داری مردم است. همچنین بر اساس قاعده «دفاع»، صیانت از جان، آبرو و استقلال علمای دین بر عموم امت اسلامی و به ویژه مجامع علمی واجب کفایی و در صورت لزوم عینیت می‌یابد .
حجت الاسلام مجتهدزاده وجوب نصرت مظلوم را نیز یکی دیگر از احکام قطعی شرعی عنوان کرد و بیان داشت: آیات متعددی در قرآن کریم نظیر«إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَهٌ» و« إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ الَّذِینَ یُقَاتِلُونَ فِی سَبِیلِهِ صَفًّا کَأَنَّهُم بُنْیَانٌ مَرْصُوصٌ» و روایات فقهی، یاری رساندن به مظلوم را در برابر ظالم فریضه‌ای تخلف‌ناپذیر می‌دانند و عالمان بحرینی امروز در خط مقدم مظلومیت قرار دارند و یاری آنان مصداق بارز نصرت دین خدا واجرای فرمان الهی برای ایستادگی در برابر باطل است.
آیا سکوت در برابر این جنایات «حرام» است؟
قاضی بازنشسته دیوان عالی در پاسخ به این پرسش که آیا سکوت در برابر این جنایات «حرام» است؟ اظهار داشت: پاسخ روشن فقهی این است که سکوت در برابر ظلم آشکار و اعدام یا محاکمه علمای دین، صرفاً یک خطای سیاسی یا مصلحت‌اندیشی مخدوش نیست، بلکه ارتکاب گناه کبیره و مصداق بارز «سکوت در برابر باطل و معاونت در ظلم» است .
حرمت تأیید ظالم
وی افزود: قرآن کریم صراحتاً می‌فرماید «وَلا تَرْکَنُوا إِلَى الَّذِینَ ظَلَمُوا فَتَمَسَّکُمُ النَّارُ» و در جای دیگر از عدم مشارکت در اعمال ظالمان هشدار می‌دهد که «وَلَا تُشَارِکُوهُمْ». سکوت مجامع بین‌المللی، مدعیان حقوق بشر، نهادهای ادیانی مانند الازهر مصر و حتی برخی خواص در جهان اسلام در برابر این احکام ظالمانه، در واقع نوعی مشارکت عملی در جرم ظالم است؛ سکوتی که چراغ سبزی به حکومت‌های استبدادی برای استمرار خفقان و سرکوب محسوب می‌شود .
حجت‌الاسلام مجتهدزاده بیان داشت: تاریخ نشان داده است که تمدن‌های بزرگ نه با هجوم دشمنان، بلکه با سکوت نخبگانشان فرو پاشیده‌اند. سکوت در برابر اتهامات دروغین، در واقع نوعی «مجوزِ غیررسمی» برای ظالمان است تا به مسیر خود ادامه دهند. وقتی خواص و تحصیل‌کردگان از گفتمان حق عقب می‌نشینند، خلأ تبیین، جای خود را به شایعات و بدعت‌ها می‌دهد. این دقیقاً همان وضعیتی است که پیامبر اعظم (ص) نسبت به آن هشدار دادند؛ وضعیتی که در آن، سکوت عالم، نه تنها درمان بحران نیست، بلکه عامل اصلی تیره شدن مسیر امت و فروریختن ارزش‌های دینی است .
فقدان دادرسی عادلانه
وی با تاکید بر این که اتهامات واهی «جاسوس‌پروری» و استانداردهای دوگانه؛ از منظر حقوق بین‌الملل و اصول حقوق عمومی، محاکمات جاری در بحرین فاقد هرگونه مشروعیت قانونی و حقوقی است ، خاطرنشان کرد: اتهاماتی نظیر «اقدام علیه امنیت ملی» یا «جاسوسی برای جمهوری اسلامی ایران» با استناد به اعترافات اجباری تحت شکنجه، نقض آشکار اعلامیه جهانی حقوق بشر و میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی (ICCPR) است. رژیم بحرین از ابزار قضایی به عنوان سلاح سیاسی برای سرکوب مطالبات مسالمت‌آمیز اکثریت مردم استفاده می‌کند .
فرافکنی سیاسی و برچسب‌زنی به بهانه ایران
قاضی بازنشسته دیوان عالی بیان داشت: حاکمان مستبد منطقه‌ای هر زمان که با بحران مشروعیت داخلی مواجه می‌شوند، با توسل به پروژه اسلام‌هراسی و ایران‌هراسی، چهره‌های اصیل مردمی و علمای انقلابی را به ارتباط با جمهوری اسلامی متهم می‌کنند تا هم صدای اعتراض حق‌طلبانه مردم را خفه کنند و هم رضایت اربابان غربی و صهیونیستی خود را جلب نمایند. این سناریو، مصرف کاملاً سیاسی و ضدحقوق بشری دارد .
تکالیف نهادهای حقوق بشری، جهان اسلام و حوزه‌های علمیه
وی با اشاره به تکالیف نهادهای حقوق بشری، جهان اسلام و حوزه‌های علمیه در برابر وضعیت بحرانی علمای بحرین و وظایف اضلاع مختلف جهان اسلام عنوان کرد: سازمان‌های حقوق بشری بین‌المللی باید از استانداردهای دوگانه دست بردارند. سکوت سازمان ملل و نهادهای مدعی حقوق بشر در برابر محاکمات دسته‌جمعی و تهدید به اعدام در بحرین، سند رسوایی مدعیان دروغین حقوق بشر است. آنان موظفند هیئت‌های حقیقت‌یاب اعزام کرده و جلوی اجرای احکام صادره را بگیرند .
حجت‌الاسلام مجتهدزاده افزود: حوزه‌های علمیه شیعه -به ویژه قم، نجف و سایر مراکز بزرگ علمی- کانون خروش و تکیه‌گاه این مظلومان هستند و صدور بیانیه‌های کوبنده، تشکیل کمیسیون‌های حقوقی بین‌المللی برای دفاع از زندانیان سیاسی بحرین و استفاده از تریبون‌های جهان اسلام برای افشای ماهیت سرکوب‌ها، کمترین وظیفه حوزه های علمیه است .
جهان اسلام و رسانه‌ها
وی بیان داشت: رسانه‌های مستقل و امت اسلامی باید با شکستن حصار سکوت رسانه‌ای حاکم بر بحرین، صدای این عالمان مظلوم باشند و نگذارند رژیم آل‌خلیفه در سکوت خبری، احکام ظالمانه خود را اجرا کند؛ چراکه محاکمه علمای بحرین، آزمونی بزرگ برای وجدان‌های بیدار در جهان اسلام است. دفاع از این عالمان مجاهد، دفاع از حریم عدالت، آزادی مشروع و ارزش‌های اسلامی است و انفعال در برابر آن، خیانت به رسالت دین و انسانیت محسوب می‌شود .
قاضی بازنشسته دیوان عالی در پاسخ به این سوال که « علمای بحرین سال‌ها با کمترین امکانات، پرچم هدایت دینی و صبر را برافراشته نگه داشتند؛ مقاومت این حوزه‌ی کوچک و محاصره‌شده چه درسی برای حوزه‌های بزرگ جهان اسلام دارد؟» اظهار داشت: مقاومت خستگی‌ناپذیر و مظلومانه‌ی حوزه‌ی علمیه بحرین در دل تنگنای جغرافیایی و امنیتی، فراتر از یک رویداد منطقه‌ای، یک «درس‌نامه زنده» و تکان‌دهنده برای تمامی حوزه‌های بزرگ جهان اسلام، از جمله قم و نجف است. این مقاومت متکی بر ایمان و خالی از تشریفات مادی، پیام‌های راهبردی عمیقی به همراه دارد .
وی افزود: در برابر فقه رخوت‌زده، بزرگ‌ترین درس حوزه بحرین برای حوزه‌های بزرگ این است که علم دین نباید در حصار حجره‌ها و کتابخانه‌ها محصور بماند. وقتی علم با زمان‌شناسی و احساس مسئولیت در برابر سرنوشت امت گره بخورد، حتی در کوچک‌ترین جغرافیا می‌تواند کاخ ظلم را به لرزه درآورد. این مقاومت به ما یادآوری می‌کند که هویت حوزه انقلابی، در گرو حضور فداکارانه در خط مقدم مبارزه با باطل است، نه اکتفا به پژوهش‌های انتزاعی دور از درد جامعه .
حجت‌الاسلام مجتهدزاده بیان داشت: این رنج بی‌پایان علما و شیعیان بحرین، فراتر از مرزهای جغرافیایی، فریادی است که باید در گوش تمام حوزه‌های جهان اسلام طنین‌انداز شود. علما و طلاب این خطه، با پناه بردن به جان مردم، درس «عالم با درد» را رقم زده‌اند و اکنون این بار بر دوش سایر مراکز علمیه و کانون‌های فکری جهان اسلام است که به این فریاد پاسخ دهند. حمایت از مردم و علمای تحت ستم بحرین، تنها یک همبستگی ساده نیست؛ این یک «تکلیف تمدنی» برای بازپس‌گیری جایگاه واقعی دین در برابر ظلم است. اگر جهان اسلام در برابر این رنج پنهان، چشم بربندد، نه تنها از حق بحرین باز می‌ماند، بلکه از معنای خود به عنوان پناهگاه مستضعفان نیز تهی خواهد شد .
اصالت اخلاص در برابر فراوانی امکانات
وی افزود: حوزه‌های بزرگ با تمام برکات و امکانات گسترده‌ای که در اختیار دارند، گاه ممکن است دچار روزمرگی یا دلبستگی به تشریفات اداری و مادی شوند. اما حوزه‌ی بحرین با دست خالی، امکانات حداقلی و زیر شدیدترین فشارهای امنیتی، با سلاح «اخلاص و بصیرت» ایستاده است. این پدیده به طلاب و فضلای جهان اسلام یادآوری می‌کند که اثرگذاری واقعی نه به بودجه و امکانات کلان، که به اخلاص نیت، سوز درونی برای هدایت خلق و روحیه جهادی بستگی دارد .
هش دار در برابر خطر انفعال و سکوت
قاضی بازنشسته دیوان عالی با بیان این که مقاومت بحرین به حوزه‌های بزرگ هشدار می‌دهد که مبادا سایه سنگین رفاه‌زدگی، ترس از از دست دادن موقعیت‌ها یا مصلحت‌اندیشی‌های کاذب، زبان حق‌گویی علمای دین را الکن کند، عنوان کرد: وقتی عالمان یک سرزمین در محاصره، جان خود را کف دست می‌گیرند و پرچم حق را زمین نمی‌گذارند، سکوت یا بی‌تفاوتی در مراکز بزرگ‌تر، توجیه‌پذیر نخواهد بود .
حجت‌الاسلام مجتهدزاده در پایان تاکید کرد: حوزه بحرین با همه‌ی غریبی و مظلومیتش، قطب‌نمایی است که به حوزه‌های بزرگ جهان اسلام یادآوری می‌کند رسالت اصلی روحانیت شیعه، دفاع از مظلوم، ایستادگی در برابر استبداد و دمیدن روح امید و پایداری در کالبد امت اسلامی است؛ درسی که باید سرلوحه‌ی تمام برنامه‌ریزی‌ها، درس‌گفتارها و رویکردهای حوزوی قرار گیرد.