عصر قم - رئیس جامعه المصطفی(ص) العالمیه با تأکید بر ضرورت تفکیک مأموریت‌های حوزه علمیه و نهاد روحانیت، ایجاد ساختاری چابک و هماهنگ‌کننده ذیل نهاد رهبری را راهکار سامان‌دهی فعالیت‌های اجتماعی روحانیون دانست.
به گزارش خبرنگار سرویس حوزه و روحانیت خبرگزاری رسا، حجت‌الاسلام والمسلمین علی عباسی، رئیس جامعه المصطفی(ص) العالمیه در سلسله نشست‌های جامعه شناسی حوزه و روحانیت(با تاکید بر منویات رهبر معظم انقلاب اسلامی مدظله العالی) در نشست سوم با موضوع بررسی و تحلیلی اجتماعی وضع تعیینی و تعینی حوزه های علمیه و نهاد روحانیت امروز در سازمان علمی و فرهنگی آستان قدس رضوی برگزار شد، با اشاره به نامه اخیر رهبر معظم انقلاب درباره مسائل حوزه‌های علمیه و روحانیت، تفکیک مأموریت‌های حوزه علمیه و نهاد روحانیت را ضروری دانست و گفت: نبود ساختاری منسجم برای هماهنگی فعالیت‌های اجتماعی روحانیون، موجب پراکندگی و موازی‌کاری در این عرصه شده است.
رئیس جامعه المصطفی(ص) العالمیه با اشاره به محتوای این نامه اظهار داشت: رهبر معظم انقلاب در این نامه، ضمن طرح مسئله ناکارآمدی برخی کارکردها و فعالیت‌های سازمانی روحانیت، بر ضرورت توجه به مأموریت‌های متفاوت حوزه علمیه و نهاد روحانیت تأکید کرده‌اند؛ ازاین‌رو لازم است در نشست‌های نخبگانی، ابعاد مختلف این موضوع بررسی و راهکارهای اجرایی متناسب با آن ارائه شود.
حجت‌الاسلام والمسلمین عباسی با بیان اینکه روحانیون در دو نهاد اجتماعی مرتبط، یعنی حوزه علمیه و نهاد روحانیت، نقش‌آفرینی می‌کنند، افزود: حوزه علمیه عمدتاً مأموریت تعلیم، تربیت، پژوهش و تحصیل علم را بر عهده دارد، درحالی‌که نهاد روحانیت به‌عنوان یک نهاد اجتماعی، وظیفه تبلیغ دین و تحقق آموزه‌های دینی در جامعه را دنبال می‌کند. با وجود ارتباط این دو نهاد و اشتراک اعضای آن‌ها، مرز مأموریت‌هایشان به‌خوبی تفکیک نشده است.
وی با تأکید بر گسترش چشمگیر نقش‌آفرینی اجتماعی روحانیت پس از انقلاب اسلامی بیان کرد: انقلاب اسلامی عرصه‌های جدید و گسترده‌ای را برای حضور اجتماعی روحانیون فراهم کرده است که از جمله آن‌ها می‌توان به نهاد نمایندگی رهبری در سپاه و دانشگاه‌ها، سازمان تبلیغات اسلامی، دفتر تبلیغات اسلامی و مجموعه‌های عقیدتی سیاسی نیروهای مسلح اشاره کرد. شکل‌گیری این مجموعه‌ها در پاسخ به نیازهای مختلف، ظرفیت‌های گسترده‌ای ایجاد کرده است؛ اما نبود مرکزیتی برای هماهنگی میان آن‌ها، به پراکندگی فعالیت‌ها انجامیده است.
رئیس جامعه المصطفی(ص) العالمیه با اشاره به روند تاریخی شکل‌گیری حوزه علمیه خاطرنشان کرد: حوزه علمیه در گذر زمان و به شکل تدریجی به یک وضع تعیّنی و ساختاری مشخص با بخش‌هایی مانند آموزش، پژوهش و تهذیب دست یافته است؛ اما برای نهاد روحانیت و سامان‌دهی جامع نقش‌آفرینی اجتماعی روحانیون، هنوز ساختار و سازمانی منسجم، دارای طرح، برنامه، سلسله‌مراتب مشخص و توانایی سیاست‌گذاری شکل نگرفته است.
حجت‌الاسلام و المسلمین عباسی در پایان، سه رویکرد کلی پیشنهادی را برای سامان‌دهی فعالیت‌های نهاد روحانیت مطرح کرد و گفت: نخستین راهکار، ایجاد شورای هماهنگی میان نهادهای موجود است؛ اما این شیوه به دلیل استقلال سازمانی مجموعه‌ها و پایبند نبودن آن‌ها به تصمیمات شورا، نمی‌تواند هماهنگی مؤثری ایجاد کند.
وی با اشاره به راهکار دوم، یعنی الگوبرداری از ساختارهایی مانند سازمان دیانت ترکیه، اظهار داشت: این الگو علاوه بر تفاوت گستره مأموریت‌ها، ماهیتی کنترل‌کننده و محدودکننده از سوی دولت دارد و با زیست‌بوم روحانیت در ایران سازگار نیست؛ چراکه در ساختار ما نهادهای موجود بر اساس نیازهای واقعی انقلاب شکل گرفته‌اند و قابل حذف نیستند از این رو قابل مقایسه با این ساختار ها نیستند.
رئیس جامعه المصطفی(ص) العالمیه سومین رویکرد را ایجاد یک ستاد چابک و نهاد هماهنگ‌کننده بالادستی دانست و تصریح کرد: راهکار اساسی آن است که در چارچوب حاکمیت ولایت فقیه مبسوط‌الید و ذیل نهاد رهبری، ساختاری بالادستی شکل بگیرد تا بتواند همه اجزا و مأموریت‌های اجتماعی روحانیت را در قالب یک سازمان منسجم و تعیّن‌یافته مدیریت و هدایت کند.