عصر قم - دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم با هدف تسهیل دسترسی استادان، طلاب و پژوهشگران به منابع معتبر علمی و ابزارهای نوین پژوهشی، درگاه جامع پژوهشگران را با گردآوری پایگاههای تخصصی علمی و ابزارهای هوش مصنوعی راهاندازی کرد.
به گزارش سرویس فرهنگی و اجتماعی خبرگزاری رسا، دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم با هدف تسهیل دسترسی استادان، طلاب و پژوهشگران به منابع معتبر علمی و بهرهگیری از فناوریهای نوین، درگاه جامع پژوهشگران را با عنوان «آدرسهای مورد نیاز پژوهشگران» در تارنمای رسمی خود راهاندازی کرد.
این درگاه با هدف پاسخگویی به نیازهای محققان در مراحل مختلف پژوهش، از ایدهپردازی تا نگارش و ارائه نهایی، در دو بخش «وبگاههای مرجع پژوهشی» و «میز کار دیجیتال و ابزارهای هوش مصنوعی» طراحی شده و در دسترس جامعه دانشگاهی و حوزوی کشور قرار گرفته است.
در بخش نخست، مجموعهای از پایگاهها و منابع علمی داخلی و بینالمللی گردآوری شده است که حوزههای مختلف علوم قرآن و تفسیر، حدیث و علوم روایی، کتابخانههای دیجیتال و نسخ خطی، معاجم و لغتنامهها و همچنین پایگاههای استنادی و نشریات علمی را پوشش میدهد.
در حوزه علوم قرآن و تفسیر، دسترسی به سامانههایی همچون تنزیل، بالقرآن، قرآن نور، دانشنامه التفسیر و پیکرههای زبانشناختی فراهم شده است. همچنین در بخش حدیث و علوم روایی، پایگاههایی مانند جامعالاحادیث نور، ثقات، کتب تسعه و الدرر السنیه برای تخریج روایات، بررسی اسناد و اعتبارسنجی راویان معرفی شدهاند.
این درگاه همچنین با گردآوری منابعی همچون نورلایب، المکتبه الشامله، مدرسه فقاهت و کتابخانه ملی، امکان دسترسی به کتابهای کهن، نسخ خطی و منابع چاپی را فراهم کرده است. قاموس نور، المعانی، المعجم التاریخی و لغتنامه دهخدا نیز از جمله منابع معرفیشده در بخش معاجم و لغتنامهها هستند.
در بخش پایگاههای استنادی و نشریات علمی نیز سامانههایی همچون علمنت، نورمگز، مگیران و SID برای جستوجوی مقالات علمی و بررسی پیشینه پژوهش در اختیار محققان قرار گرفته است.
بخش دوم این درگاه به «میز کار دیجیتال و ابزارهای هوش مصنوعی» اختصاص دارد که با هدف تسریع و تسهیل فرآیندهای پژوهشی طراحی شده است. در این بخش، ابزارهای هوش مصنوعی تخصصی دینی، سامانههای کاوش پیشینه پژوهش، ابزارهای تحلیل اسناد و فیشبرداری هوشمند و دستیارهای نگارش، ترجمه و ویرایش معرفی شدهاند.
از جمله ابزارهای تخصصی دینی این بخش میتوان به ثاقب، اصول و درگاه نجم اشاره کرد. همچنین سامانههایی مانند ساینیتو، Consensus و Perplexity برای جستوجوی عمیق دانشگاهی و یافتن منابع علمی، و ابزارهایی نظیر NotebookLM گوگل، Claude و سامانه گفتوگو با کتابهای نور برای تحلیل اسناد و استخراج اطلاعات از متون پژوهشی معرفی شدهاند.
در بخش دستیارهای نگارش، ترجمه و ویرایش نیز ابزارهایی همچون ChatGPT، Gemini، DeepSeek، Copilot و GapGPT در دسترس پژوهشگران قرار گرفتهاند. همچنین نرمافزار Zotero برای مدیریت و ارجاعدهی منابع و سامانه Gamma برای تبدیل پایاننامه به ارائههای ساختاریافته معرفی شده است.
در طراحی این درگاه، بر ضرورت رعایت اصالتسنجی و اخلاق پژوهش نیز تأکید شده و با وجود کارکرد تسهیلگرانه هوش مصنوعی در فرآیند تحقیقات علمی، راستیآزمایی خروجیها و استناد مستمر به منابع اصیل دینی و علمی بهعنوان اصول اساسی پژوهش مورد توجه قرار گرفته است.
علاقهمندان، استادان، طلاب و دانشجویان میتوانند برای بهرهمندی از امکانات این درگاه به نشانی [quran.ac.ir/researcherslinks](https://quran.ac.ir/researcherslinks?utm_source=chatgpt.com) مراجعه کنند.
همچنین بخش وبگاههای مرجع از طریق نشانی [quran.ac.ir/WebLinks](https://quran.ac.ir/WebLinks?utm_source=chatgpt.com) و میز کار هوش مصنوعی از طریق نشانی [quran.ac.ir/AILinks](https://quran.ac.ir/AILinks?utm_source=chatgpt.com) در دسترس است.