کمک‌رسانی زیر تیغ امر به معروف طالبان؛ فعالیت ۲۶ پروژه امدادی برای شیعیان افغانستان مختل شد

عصر قم - دفتر هماهنگی امور بشردوستانه سازمان ملل متحد (اوچا) از تشدید محدودیت‌های طالبان بر فعالیت نهادهای امدادرسان در غرب افغانستان خبر داد. بر اساس گزارش این نهاد، نزدیک به ۹۰ درصد سازمان‌های شرکت‌کننده در یک نظرسنجی از دشواری ارائه خدمات به زنان و دختران خبر داده‌اند و محدودیت‌های جدید طالبان نیز فعالیت ۲۶ پروژه امدادی را متوقف، معلق یا محدود کرده است.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی اهل‌بیت(ع) ـ ابنا ـ دفتر هماهنگی امور بشردوستانه سازمان ملل متحد (اوچا) در تازه‌ترین گزارش خود اعلام کرد که مداخله مقام‌های طالبان در فعالیت سازمان‌های امدادرسان و تشدید محدودیت‌ها بر حضور کارکنان زن، دسترسی زنان و دختران به کمک‌های بشردوستانه در غرب افغانستان را با مشکلات جدی مواجه کرده است.
بر اساس این گزارش که روز شنبه، دوم آبان‌ماه، منتشر شده است، حدود ۹۰ درصد سازمان‌های امدادرسان شرکت‌کننده در نظرسنجی ماه سپتامبر اعلام کرده‌اند که برای ارائه خدمات به زنان و دختران در منطقه غرب افغانستان با محدودیت و موانع اجرایی مواجه بوده‌اند.
اوچا تأکید کرده است که محیط فعالیت‌های بشردوستانه در افغانستان همچنان به‌شدت تحت تأثیر مداخله مقام‌های حاکم و محدودیت‌های مرتبط با مشارکت زنان در عملیات امدادرسانی قرار دارد.
اختلال در فعالیت ۲۶ پروژه امدادی
بر اساس یافته‌های این گزارش، محدودیت‌های جدیدی که از اول مارس ۲۰۲۶ اعمال شده‌اند، فعالیت ۲۶ پروژه از مجموع ۱۳۹ پروژه بررسی‌شده را تحت تأثیر قرار داده‌اند.
این محدودیت‌ها در برخی موارد به تعطیلی یا تعلیق پروژه‌ها منجر شده و در موارد دیگر، دامنه فعالیت آن‌ها را کاهش داده یا از آغاز اجرای طرح‌های جدید جلوگیری کرده است.
به این ترتیب، حدود ۱۹ درصد پروژه‌های بررسی‌شده، یعنی نزدیک به یک‌پنجم آن‌ها، با اختلال در اجرا مواجه شده‌اند.
گزارش اوچا نشان می‌دهد که این محدودیت‌ها تنها متوجه کارکنان سازمان‌های امدادرسان نیست، بلکه مستقیماً بر دسترسی خانواده‌های نیازمند، به‌ویژه زنان و دختران، به خدمات ضروری تأثیر می‌گذارد.
در بسیاری از جوامع افغانستان، حضور امدادگران زن برای شناسایی نیازهای زنان، انجام ارزیابی‌های میدانی، ارائه خدمات بهداشتی و توزیع کمک‌ها ضروری است؛ ازاین‌رو محدودکردن فعالیت آنان می‌تواند بخشی از جمعیت نیازمند را از دریافت خدمات محروم کند.
غرب افغانستان؛ کانون اصلی موانع کمک‌رسانی
اوچا اعلام کرده است که سازمان‌های امدادرسان در سپتامبر ۲۰۲۶، در مجموع ۳۰ رویداد مرتبط با محدودیت دسترسی به کمک‌های بشردوستانه را در سراسر افغانستان ثبت کرده‌اند.
از این تعداد، ۱۴ مورد، معادل ۴۷ درصد کل رویدادهای ثبت‌شده، مربوط به منطقه غرب افغانستان بوده است.
پس از منطقه غرب، مناطق مرکزی با شش مورد، مناطق شرقی و جنوبی هرکدام با سه مورد و مناطق جنوب شرقی و شمالی هرکدام با دو مورد در جایگاه‌های بعدی قرار داشته‌اند.
این آمار نشان می‌دهد که نزدیک به نیمی از موانع گزارش‌شده در روند کمک‌رسانی، در غرب افغانستان ثبت شده است.
بر اساس گزارش اوچا، مهم‌ترین عامل اختلال در عملیات امدادی، مداخله در اجرای فعالیت‌های بشردوستانه بوده که ۱۸ مورد از مجموع ۳۰ رویداد ثبت‌شده را شامل می‌شود.
دیگر موارد گزارش‌شده شامل مشکلات دسترسی ناشی از شرایط محیطی، درگیری‌ها و عملیات نظامی، خشونت علیه کارکنان امدادی، بازداشت نیروهای بشردوستانه، تأخیر در امضای توافق‌نامه‌ها و جلوگیری از دسترسی مردم به خدمات و نیازهای اساسی بوده است.
افزایش مداخله مأموران امر به معروف طالبان
یکی از مهم‌ترین محورهای گزارش اوچا، افزایش مداخله نهادهای وابسته به حکومت طالبان، به‌ویژه وزارت امر به معروف و نهی از منکر، در فعالیت سازمان‌های بشردوستانه است.
این نهاد اعلام کرده است که مأموران امر به معروف طالبان بازدیدها و نظارت‌های خود را از دفاتر سازمان‌های امدادرسان و محل اجرای پروژه‌ها افزایش داده‌اند؛ اقداماتی که با اعمال محدودیت‌های بیشتر، فعالیت این سازمان‌ها را دشوارتر کرده است.
اوچا تشدید مشکلات کمک‌رسانی در غرب افغانستان را تا حد زیادی ناشی از مداخله مقام‌های طالبان و محدودیت‌های مرتبط با حضور و مشارکت زنان دانسته است.
طالبان از زمان بازگشت به قدرت در مرداد ۱۴۰۰، محدودیت‌های گسترده‌ای بر اشتغال زنان در نهادهای دولتی، سازمان‌های غیردولتی و بخش‌هایی از فعالیت‌های سازمان ملل اعمال کرده‌اند.
نهادهای بین‌المللی بارها هشدار داده‌اند که ممنوعیت یا محدودیت فعالیت امدادگران زن، توانایی سازمان‌های بشردوستانه برای شناسایی نیازمندان و رساندن کمک‌ها به زنان و دختران را کاهش می‌دهد.
کاهش آمار رویدادها به معنای بهبود وضعیت نیست
بر اساس گزارش اوچا، شمار رویدادهای ثبت‌شده مرتبط با دسترسی بشردوستانه در ماه سپتامبر نسبت به ماه اوت ۲۷ درصد کاهش یافته است.
با این حال، این نهاد تأکید کرده است که کاهش آمار ثبت‌شده لزوماً به معنای بهبود وضعیت فعالیت سازمان‌های امدادرسان نیست؛ زیرا گزارش‌نشدن برخی موانع و محدودیت‌ها همچنان یکی از چالش‌های موجود است.
از سوی دیگر، تعداد رویدادهای ثبت‌شده به‌تنهایی نمی‌تواند گستردگی پیامدهای انسانی آن‌ها را نشان دهد؛ زیرا یک محدودیت ممکن است فعالیت چندین پروژه یا دسترسی شمار زیادی از خانواده‌ها به خدمات ضروری را مختل کند.
زنان؛ قربانیان محدودیت در دریافت کمک‌های بشردوستانه
گزارش تازه اوچا در شرایطی منتشر می‌شود که افغانستان با بحران‌های هم‌زمان اقتصادی، ناامنی غذایی، بازگشت گسترده مهاجران و کاهش منابع مالی سازمان‌های امدادرسان مواجه است.
در چنین شرایطی، محدودکردن فعالیت کارکنان زن می‌تواند دسترسی زنان و دختران نیازمند به خدمات درمانی، حمایت‌های اجتماعی و کمک‌های اضطراری را دشوارتر کند.
یافته‌های تازه سازمان ملل نشان می‌دهد که محدودیت‌های طالبان بر حضور زنان در فعالیت‌های بشردوستانه، از یک مسئله مربوط به اشتغال فراتر رفته و به مانعی جدی در مسیر دسترسی خانواده‌های آسیب‌پذیر به کمک‌های حیاتی تبدیل شده است.
با وجود هشدارهای مکرر نهادهای بین‌المللی، محدودیت‌های اعمال‌شده بر امدادگران زن همچنان ادامه دارد و گزارش تازه اوچا نیز نشان می‌دهد که در منطقه غرب افغانستان، پیامدهای این سیاست‌ها به‌ویژه در دسترسی زنان و دختران به خدمات، محسوس بوده است.
مقام‌های طالبان تاکنون واکنش مشخصی به یافته‌های این گزارش نشان نداده‌اند.
...............................
پایان پیام/