از مالی و بورکینافاسو تا نیجر؛ پاریس متهم به طراحی کودتا

عصر قم - شورای نظامی نیجر، فرانسه را به حمایت از یک شورش نافرجام در پایتخت این کشور متهم کرد و اعلام داشت که شواهدی از نقش پاریس در تحریک این ناآرامی‌ها در اختیار دارد. این در حالی است که از زمان روی کار آمدن دولت‌های نظامی در مالی، بورکینافاسو و نیجر، اتهام دخالت فرانسه در کودتاها و تلاش برای بی‌ثبات‌سازی، به یکی از محورهای اصلی سخنان رسمی این سه کشور تبدیل شده است.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی اهل‌بیت(ع) ـ ابنا ـ شورای نظامی نیجر، فرانسه را به حمایت از یک شورش نافرجام در پایتخت این کشور متهم کرد.
این حادثه در ۲۹ اوت گذشته رخ داد و هدف آن، یک پایگاه هوایی و کاخ ریاست‌جمهوری در نیامی بود. به گفته مقامات نیجر، ارتش این کشور با پشتیبانی جنگجویان روسی از سپاه آفریقا، موفق به سرکوب این شورش شد.
حکومت نیجر، شامگاه جمعه، فرانسه را به حمایت از یک شبکه متهم کرد که به گفته آنان، این شورش را سازماندهی کرده است.
مقامات نیجر اعلام کردند که مجموعه‌ای از شواهد را جمع‌آوری کرده و حق مراجعه به دادگاه‌های بین‌المللی را برای خود محفوظ می‌دانند، اما جزئیات این مدارک را منتشر نکردند. در مقابل، وزیر امور خارجه فرانسه، ژان نوئل بارو، این اتهام را به شدت رد کرد و آن را تخیل محض خواند.
این نخستین بار نیست که کشورهای منطقه ساحل، فرانسه را به دخالت در امور داخلی خود متهم می‌کنند. در ژانویه ۲۰۲۶، رئیس‌جمهور نیجر، فرانسه، بنین و ساحل عاج را به حمایت از یک حمله به فرودگاه نیامی متهم کرد، بدون آنکه مدرکی ارائه دهد.
در بورکینافاسو نیز، رئیس شورای نظامی این کشور در ژوئیه ۲۰۲۴ ادعا کرد که مرکز عملیاتی برای بی‌ثبات‌سازی کشورش در ساحل عاج وجود دارد.
در مالی نیز، در اوت ۲۰۲۵، ده‌ها نظامی به اتهام تلاش برای کودتا بازداشت شدند و یک دیپلمات فرانسوی به جرم جاسوسی به ۲۰ سال زندان محکوم شد.
ریشه‌های تاریخی و سیاسی تنش با فرانسه
این اتهامات در حالی مطرح می‌شود که روابط کشورهای ساحل با فرانسه به شدت تیره شده است. نیجر پس از کودتای ۲۰۲۳، سفیر فرانسه را اخراج کرد، حدود ۱۵۰۰ سرباز فرانسوی را از خاک خود خارج ساخت و پخش رسانه‌های فرانسوی را متوقف کرد.
میراث استعماری فرانسه در منطقه نیز همچنان یک مسئله حساس است؛ از جمله یادآوری لشکرکشی نظامی فرانسه در سال ۱۸۹۹ به نیجر که با خشونت و اعدام‌های جمعی همراه بود و همچنین ادامه نفوذ پاریس در سیاست داخلی و اقتصاد کشورهای منطقه پس از استقلال در سال ۱۹۶۰.
گروه بحران‌های بین‌المللی معتقد است که اتهام‌زنی به فرانسه، کارکردی سیاسی برای تقویت مشروعیت شوراهای نظامی دارد؛ به‌گونه‌ای که با متهم کردن یک دشمن خارجی، ناکامی‌های داخلی در حوزه امنیت پوشانده می‌شود. با این حال، شورش اخیر در نیامی، نشان‌دهنده وجود عوامل داخلی نیز هست.
بر اساس گزارشی از روزنامه لوموند، افسران جوان نیروهای ویژه، رهبری حملات را بر عهده داشته‌اند و برخی از فرماندهان نظامی نیز در ابتدا موضعی قاطع در قبال این شورش نداشته‌اند. تحلیلگران معتقدند که تلفات سنگین نیروهای نظامی در رویارویی با گروه‌های مسلح، می‌تواند به تنش‌های درونی در ارتش دامن زده باشد.
با وجود این، اتهام‌زنی به فرانسه، به‌تنهایی نمی‌تواند علل این شورش را توضیح دهد و نمی‌توان احتمال ارتباط آن با اختلافات داخلی و چالش‌های امنیتی انباشته‌شده را نادیده گرفت.
.................
پایان پیام/