عصر قم - قم-رئیس مرکز فقهی ائمه اطهار(ع) گفت: آموزش و پرورش باید در کنار ارتقای سطح علمی دانشآموزان، زمینه تعمیق باورهای دینی، تقویت ارزشهای اسلامی و علاقهمندی نسل آینده به علمآموزی را فراهم کند.
به گزارش خبرنگار مهر، آیتالله محمدجواد فاضل لنکرانی پیش از ظهر یکشنبه در دیدار با مدیرکل آموزش و پرورش استان قم، ضمن تسلیت ایام شهادت حضرت فاطمه زهرا(س)، از فعالیتهای فرهنگی، مذهبی و تربیتی مجموعه آموزش و پرورش استان قدردانی کرد و بر ضرورت توجه همزمان به ابعاد علمی، اعتقادی و اخلاقی در نظام تعلیم و تربیت تأکید کرد.
وی با اشاره به گزارش ارائهشده از اقدامات آموزش و پرورش قم اظهار کرد: خوشحالم که این مجموعه در کنار فعالیتهای آموزشی، برنامههای اساسی در حوزههای دینی، مذهبی و انقلابی را دنبال میکند، چراکه مسئولیت آموزش و پرورش فراتر از تدریس کتابهای درسی، برگزاری امتحانات و فراهم کردن مقدمات ورود دانشآموزان به دانشگاه است.
رئیس مرکز فقهی ائمه اطهار(ع) با بیان اینکه مدارس باید در شکلگیری شخصیت علمی و اعتقادی نسل آینده نقشآفرین باشند، افزود: دانشآموزان باید به گونهای تربیت شوند که علاوه بر برخورداری از دانش و توانمندی علمی، نسبت به مبانی دینی و ارزشهای اسلامی نیز شناخت و باور عمیق داشته باشند.
عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم با اشاره به ظرفیتهای علمی دانشآموزان استان تصریح کرد: مردم قم از استعدادهای قابل توجهی برخوردارند و موفقیت دانشآموزان این استان در عرصههای مختلف علمی، از جمله کسب رتبههای برتر در رشته ریاضی، گویای بخشی از این توانمندیها است که باید با برنامهریزی مناسب زمینه شکوفایی بیشتر آن فراهم شود.
آیتالله فاضل لنکرانی با انتقاد از محدود شدن نگاه برخی دانشآموزان به تحصیل برای کسب نمره و مدرک خاطرنشان کرد: دشمن تلاش میکند ارزش و جایگاه واقعی علم را در نگاه دانشآموزان، دانشجویان و حتی طلاب کمرنگ کند و آنان را به سمتی سوق دهد که تحصیل را صرفاً وسیلهای برای دستیابی به موقعیت شغلی و امتیازات اجتماعی بدانند.
وی با تأکید بر لزوم نهادینه شدن علاقه به یادگیری از دوران ابتدایی گفت: برای ایجاد انگیزه پایدار در دانشآموزان باید از نخستین سال ورود آنان به مدرسه برنامهریزی شود و محیط آموزشی به اندازهای جذاب و اثرگذار باشد که دانشآموز از پایان یافتن روز تحصیلی و تعطیلی مدرسه احساس ناراحتی کند.
استاد برجسته خارج فقه و اصول حوزه علمیه قم افزود: تحقق چنین هدفی مستلزم طراحی برنامههای خلاقانه و بهرهگیری از الگوهای موفق تربیتی است و آموزش و پرورش میتواند با تدوین برنامهای هدفمند، زمینه گسترش این رویکرد را در سطح مدارس کشور فراهم کند.
وی در ادامه با اشاره به موقعیت ویژه فرهنگی و مذهبی شهر قم، بهرهگیری از ظرفیت حرم مطهر حضرت فاطمه معصومه(س) را یکی از فرصتهای ارزشمند در حوزه تربیت دینی دانشآموزان دانست و اظهار کرد: باید از این سرمایه معنوی به شکل شایستهتری استفاده شود و زمینه حضور و ارتباط بیشتر دانشآموزان با حرم مطهر، مجالس اهلبیت(ع) و برنامههای عزاداری فراهم شود.
آیتالله فاضل لنکرانی با اشاره به جایگاه معنوی حضرت معصومه(س) در زندگی بزرگان دینی و علمی قم خاطرنشان کرد: بسیاری از شخصیتهای برجسته این شهر از عنایات و برکات وجودی آن حضرت بهرهمند بودهاند و ارتباط دانشآموزان با این بانوی بزرگوار میتواند جایگاه مهمی در برنامههای فرهنگی و تربیتی مدارس داشته باشد.
وی در همین زمینه به خاطرهای از پدر خود درباره توسل به حضرت معصومه(س) برای گشایش مسائل علمی اشاره کرد و بر ضرورت آشنایی نسل نوجوان و جوان با فرهنگ زیارت و توسل و تقویت پیوند معنوی آنان با اهلبیت(ع) تأکید کرد.
فرهنگ عفاف و حجاب باید به باور درونی تبدیل شود
رئیس مرکز فقهی ائمه اطهار(ع) در بخش دیگری از سخنان خود با تقدیر از اقدامات و برنامههای آموزش و پرورش قم در زمینه ترویج عفاف و حجاب گفت: برای آنکه حجاب در وجود دختران به یک اعتقاد ریشهدار تبدیل شود، باید فلسفه، حکمت و آثار آن به زبان مناسب و با شیوههای اقناعی برای آنان تبیین شود.
وی افزود: دانشآموزان باید با شناخت و باور قلبی به اهمیت حجاب برسند و آن را انتخابی برخاسته از اعتقاد خود بدانند، نه اینکه این موضوع صرفاً به عنوان یک الزام حکومتی یا خواسته خانواده در ذهن آنان شکل بگیرد.
آیتالله فاضل لنکرانی با تأکید بر اینکه برنامههای فرهنگی مرتبط با عفاف و حجاب باید استمرار داشته باشد، تصریح کرد: نباید فعالیتهای این حوزه به برگزاری یک جشنواره، مسابقه یا برنامه مقطعی محدود شود، بلکه لازم است با استفاده از شیوههای متنوع و متناسب با شرایط دانشآموزان، این موضوع به صورت مستمر در مدارس دنبال شود.
عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم همچنین ظرفیت حوزههای علمیه را برای پاسخگویی به پرسشها و شبهات اعتقادی دانشآموزان مورد توجه قرار داد و گفت: آموزش و پرورش میتواند با بهرهگیری از توان علمی و تبلیغی حوزه، پرسشهای دختران دانشآموز در مقاطع مختلف تحصیلی را شناسایی و جمعآوری کند و پاسخهای مستدل و متناسب با نیازهای آنان ارائه دهد.
وی خاطرنشان کرد: پاسخگویی دقیق، منطقی و آگاهانه به پرسشهای دینی دانشآموزان اهمیت زیادی دارد و باید از افراد توانمند و آشنا با مسائل نسل نوجوان برای تبیین موضوعات اعتقادی و رفع ابهامات آنان استفاده شود.
رابطه معلم و دانشآموز باید تقویت شود
آیتالله فاضل لنکرانی در ادامه با تأکید بر جایگاه ارتباط انسانی و تربیتی میان معلم و دانشآموز اظهار کرد: یکی از سنتهای ارزشمند نظام تعلیم و تربیت، رابطه نزدیک استاد و شاگرد بود که در گذشته از جایگاه ویژهای برخوردار بود، اما این ارتباط در شرایط کنونی تا حدودی کمرنگ شده است.
وی افزود: باید زمینهای فراهم شود تا دانشآموزان علاوه بر ارتباط رسمی در کلاس درس، بتوانند در خارج از ساعات آموزشی نیز با معلمان و افراد آگاه گفتوگو کنند و مسائل، دغدغهها و پرسشهای خود را بدون نگرانی با آنان در میان بگذارند.
رئیس مرکز فقهی ائمه اطهار(ع) با پیشنهاد برگزاری نشستهای آزاد و گفتوگوهای دینی در مدارس تصریح کرد: فضای آموزشی باید به گونهای باشد که دانشآموزان بتوانند پرسشهای خود درباره اسلام، مبانی اعتقادی و موضوعات دینی را آزادانه مطرح کنند و پاسخهایی مستند، منطقی و متناسب با سطح درک خود دریافت کنند.
وی ارتباط مستمر و صمیمانه معلمان با دانشآموزان را از عوامل مؤثر در هدایت تربیتی و کاهش آسیبهای اجتماعی دانست و خاطرنشان کرد: هر اندازه پیوند میان معلم و دانشآموز عمیقتر و مؤثرتر باشد، امکان راهنمایی و همراهی نوجوانان در مسائل مختلف زندگی افزایش مییابد و معلمان میتوانند در پیشگیری از گرایش آنان به دوستیهای نامناسب و ارتباطات آسیبزا نقش مؤثری ایفا کنند.
آیتالله فاضل لنکرانی در پایان با قدردانی از تلاشهای مدیرکل و مجموعه آموزش و پرورش استان قم، ابراز امیدواری کرد: برنامهها و اقدامات انجامشده با جدیت و استمرار بیشتری دنبال شود و این مجموعه بتواند منشأ تحولات ارزشمند و ماندگار در عرصه تعلیم و تربیت باشد، به گونهای که آثار و برکات این تلاشها در سالهای آینده نیز در جامعه نمایان شود.