عصر قم - عضو هیأت علمی دانشگاه باقرالعلوم با اشاره به نحوه شکل‌گیری و اجرای تفاهمنامه اسلام‌آباد، تأکید کرد که نمی‌توان نتایج آن را صرفاً ناشی از خطای محاسباتی دانست و باید نحوه عملکرد تیم مذاکره‌کننده و رعایت خطوط تعیین‌شده را مورد توجه قرار داد.
حجت‌الاسلام رهدار، عضو هیأت علمی دانشگاه باقرالعلوم در گفت‌وگو با خبرنگار سرویس سیاسی خبرگزاری رسا، در پاسخ به پرسشی درباره مهم‌ترین درسی که نظام تصمیم‌گیری ایران باید از نحوه شکل‌گیری، اجرا و سرنوشت تفاهمنامه اسلام‌آباد بگیرد، اظهار کرد: تفاهمنامه اسلام‌آباد به اندازه‌ای غیرموجه و غیرعقلانی بود که نمی‌توان برای توضیح آن صرفاً به مفاهیمی مانند «خطای محاسباتی» متوسل شد.
وی افزود: نمی‌توان گفت مذاکره‌کنندگان قصد انجام کار خوبی داشتند اما به دلیل ناآگاهی و فقدان اطلاعات، نتیجه نامطلوبی رقم خورد؛ چراکه تیم مذاکره‌کننده ایران در اسلام‌آباد تیمی ضعیف یا ناآگاه نبود که بتوان عملکرد آن را ناشی از نفهمیدن یا نشنیدن برخی مسائل دانست.
حجت‌الاسلام رهدار با تأکید بر اینکه مسئله اصلی، نحوه عمل تیم مذاکره‌کننده بوده است، ادامه داد: این تیم در مواردی دستور مستقیم حضرت آیت‌الله خامنه‌ای را ابتدا در داخل نقض کردند و حتی دستورها و نامه‌ای را که خودشان تنظیم کرده بودند نیز نقض کردند.
وی با اشاره به مفاد این نامه تصریح کرد: در حالی که این نامه برای آمریکا و اسرائیل ارسال شده بود؛ آمریکا پذیرفته بود که «۱۰ شرط ایرانی» مبنای بحث قرار گیرد و این شروط را به طرف اسرائیلی نیز منتقل کرده بود تا بر اساس آنها گفت‌وگو صورت گیرد.
عضو هیأت علمی دانشگاه باقرالعلوم ادامه داد: با این حال، پیش از آنکه تیم مذاکره‌کننده ایران به سمت پاکستان و اسلام‌آباد حرکت کند، اسرائیل اقدام گسترده‌ای علیه لبنان انجام داد و در عرض چند دقیقه چند ده مکان را در لبنان هدف قرار داد.
حجت‌الاسلام رهدار با اشاره به همین اقدام اسرائیل گفت: همین مسئله به‌تنهایی کفایت می‌کرد تا تیم مذاکره‌کننده ایران اعلام کند طرف مقابل پیمان را نقض کرده و اساساً عازم اسلام‌آباد نشود.
وی افزود: وقتی طرف مقابل با چنین اقدامی مفاد مورد توافق را نقض کرده است، ادامه مسیر مذاکره بدون واکنش متناسب، با منطق اولیه توافق سازگار نیست و تیم مذاکره‌کننده باید نسبت به چنین رخدادی تصمیم مقتضی اتخاذ می‌کرد.
حجت‌الاسلام رهدار همچنین با اشاره به نحوه حضور تیم ایرانی در اسلام‌آباد اظهار کرد: حتی اگر تیم مذاکره‌کننده تصمیم به حضور در اسلام‌آباد گرفته بود، طبق تعبیر حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، نباید درباره برخی مسائل وارد گفت‌وگو می‌شد.
عضو هیأت علمی دانشگاه باقرالعلوم تأکید کرد: مذاکره‌کننده باید در هر دور مذاکره بداند چه موضوعاتی را باید مطرح کند و همزمان بداند چه موضوعاتی را نباید بیان کند یا درباره آنها رفتاری انجام دهد؛ چراکه رعایت این حدود، بخشی از رفتار دیپلماتیک و سیاسی است.
حجت‌الاسلام رهدار در پایان خاطرنشان کرد: بنابراین یکی از درس‌های مهم این ماجرا، توجه جدی به دستورهای تعیین‌کننده و خطوط مشخص‌شده در مذاکرات و نیز تشخیص دقیق حدود سخن گفتن و رفتار کردن در هر مرحله از مذاکره است.
نویسنده: علی رشیدیان