عصر قم - شیراز- حجت‌الاسلام والمسلمین محمودی در بازدید از مدرسه علمیه محمودیه شیراز گفت: تربیت طلبه تراز، نیازمند برنامه‌ریزی منسجم، همراهی استاد و توجه جدی به تهذیب نفس است.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری رسا در شیراز، حجت‌الاسلام والمسلمین محمودی، مدیر حوزه علمیه استان فارس، به همراه معاونان خود، در بازدید از مدرسه علمیه محمودیه شیراز، ضمن بررسی وضعیت آموزشی، تربیتی و فعالیت‌های تبلیغی این مدرسه، در نشست‌هایی جداگانه با طلاب، مدیر و اساتید دیدار و گفت‌وگو کرد.
در این بازدید، مدیر حوزه علمیه استان با حضور در جمع طلاب و کادر آموزشی مدرسه علمیه محمودیه، ضمن آگاهی از روند فعالیت‌ها، مسائل و نیازهای موجود، بر ضرورت ارتقای کیفیت آموزش، تقویت برنامه‌های تربیتی، گسترش فعالیت‌های پژوهشی و تبلیغی و بهره‌گیری حداکثری از ظرفیت‌های موجود در مدارس علمیه تأکید کرد.
حجت‌الاسلام والمسلمین محمودی در دیدار با طلاب، با اشاره به اهمیت برنامه‌ریزی و نظم در مسیر تحصیل و رشد علمی و معنوی اظهار داشت: یکی از الزامات اساسی موفقیت در فعالیت‌های حوزوی، داشتن برنامه مشخص، هدفمند و منظم است؛ چراکه بدون برنامه‌ریزی و نظم، استعدادها و ظرفیت‌های موجود به‌درستی شناسایی و به کار گرفته نمی‌شوند و در نتیجه، حرکت مجموعه با کندی و آسیب مواجه خواهد شد.
وی افزود: طلبه برای دستیابی به موفقیت در مسیر تحصیل و تهذیب، باید از همان ابتدای ورود به حوزه، برای ساعات شبانه‌روز، فعالیت‌های علمی، مطالعاتی، مباحثه، تحقیق و برنامه‌های معنوی خود نقشه راه داشته باشد. صرف حضور در کلاس‌های درس، به‌تنهایی نمی‌تواند زمینه‌ساز رشد علمی و رسیدن به مراتب بالای علمی و اخلاقی باشد؛ بلکه آنچه به تلاش‌های طلبه جهت و اثربخشی می‌بخشد، استمرار، نظم و پایبندی به برنامه‌های مشخص است.
مدیر حوزه علمیه استان فارس با تأکید بر ضرورت استفاده صحیح از ظرفیت‌های موجود در مدارس علمیه تصریح کرد: هر مدرسه علمیه از مجموعه‌ای از ظرفیت‌های ارزشمند انسانی، علمی، آموزشی و تربیتی برخوردار است که در صورت شناسایی و مدیریت صحیح، می‌تواند زمینه رشد و تعالی طلاب را فراهم کند. هنر مدیریت و برنامه‌ریزی آن است که این ظرفیت‌ها در مسیر اهداف اصلی حوزه به کار گرفته شوند و هیچ فرصتی در مسیر تربیت و پرورش طلاب مستعد از دست نرود.
همراهی طلبه با استاد؛ یکی از ارکان اصلی تربیت حوزوی
حجت‌الاسلام والمسلمین محمودی در بخش دیگری از سخنان خود، با اشاره به جایگاه و نقش محوری اساتید در تربیت علمی و اخلاقی طلاب، بر ضرورت ارتباط مستمر و مؤثر میان استاد و شاگرد تأکید کرد و گفت: طلبه باید تا حد زیادی همراه و همگام استاد خود باشد و از فرصت حضور در محضر اساتید برای فراگیری دانش، تجربه‌اندوزی و آشنایی با شیوه صحیح تحصیل و زندگی طلبگی بهره ببرد.
وی ادامه داد: رابطه استاد و شاگرد در حوزه‌های علمیه، صرفاً به حضور در کلاس درس و انتقال مطالب علمی محدود نمی‌شود؛ بلکه استاد در عرصه‌های مختلف علمی، اخلاقی، رفتاری و تربیتی می‌تواند الگوی شاگرد خود باشد. بسیاری از نکات مهم در مسیر طلبگی، از طریق معاشرت، مشاهده رفتار استاد، ارتباط مستمر و بهره‌گیری از تجربیات وی به دست می‌آید.
مدیر حوزه علمیه فارس خطاب به اساتید نیز خاطرنشان کرد: اساتید باید با استواری، استقامت و احساس مسئولیت، نقش سازنده خود را در تربیت نسل جدید طلاب ایفا کنند. تربیت طلبه، کاری زمان‌بر و نیازمند صبر، حوصله و پیگیری مستمر است و نباید انتظار داشت که نتایج فعالیت‌های تربیتی در کوتاه‌مدت نمایان شود.
وی افزود: استاد موفق کسی است که علاوه بر اهتمام به تدریس دقیق و عمیق دروس، نسبت به وضعیت علمی، اخلاقی و تربیتی شاگردان خود نیز دغدغه‌مند باشد و با شناخت استعدادها و توانایی‌های آنان، زمینه رشد و شکوفایی هر طلبه را فراهم کند.
ضرورت تقویت فرهنگ تحقیق و نگارش در حوزه‌های علمیه
مدیر حوزه علمیه استان فارس در ادامه، با تأکید بر ضرورت گسترش روحیه پژوهش و تولید علم در مدارس علمیه، اهل قلم بودن اساتید و کادر مدارس را یکی از عوامل مؤثر در تربیت طلاب اهل قلم دانست و اظهار داشت: اگر انتظار داریم طلبه‌ای اهل مطالعه، تحقیق، پژوهش و نگارش تربیت کنیم، این ویژگی باید ابتدا در مجموعه مدیریتی و آموزشی مدرسه وجود داشته باشد.
وی افزود: نمی‌توان صرفاً با توصیه و سفارش، روحیه تحقیق و نویسندگی را در میان طلاب ایجاد کرد؛ بلکه اساتید و مسئولان مدارس باید خود در این زمینه پیشگام باشند و با فعالیت علمی، نگارش مطالب، ارائه آثار پژوهشی و حضور در عرصه تولید محتوا، الگویی عملی برای طلاب فراهم کنند.
حجت‌الاسلام والمسلمین محمودی تصریح کرد: حوزه علمیه نباید تنها به انتقال محفوظات و آموزش متون درسی اکتفا کند، بلکه باید به سمت تولید علم، پاسخ‌گویی به نیازهای فکری و اعتقادی جامعه و ارائه اندیشه‌های نو و عمیق حرکت کند. تحقق این هدف مستلزم آن است که تحقیق و پژوهش از حاشیه فعالیت‌های آموزشی خارج شده و به یکی از ارکان اصلی برنامه‌های مدارس تبدیل شود.
وی خاطرنشان کرد: طلبه باید از دوران تحصیل، با شیوه صحیح مطالعه، تحقیق، استدلال، تقریرنویسی و نگارش آشنا شود و به‌تدریج توانایی بیان و تبیین علمی مباحث دینی را در قالب‌های مختلف به دست آورد. این مهارت‌ها در آینده، هم در عرصه تدریس و تبلیغ و هم در پاسخ‌گویی به شبهات و نیازهای فکری جامعه، نقش تعیین‌کننده‌ای خواهند داشت.
تهذیب نفس، زیربنای تربیت طلبه تراز
حجت‌الاسلام والمسلمین محمودی در ادامه سخنان خود، با تأکید ویژه بر اهمیت تهذیب نفس و تربیت معنوی در نظام آموزشی حوزه، خاطرنشان کرد: تربیت طلبه بدون توجه جدی به تهذیب امکان‌پذیر نیست و نباید تصور شود که موفقیت در عرصه علمی به‌تنهایی می‌تواند یک طلبه را به جایگاه مطلوب برساند.
وی افزود: علم زمانی می‌تواند منشأ برکت و اثرگذاری در جامعه باشد که با اخلاق، تقوا، اخلاص و خودسازی همراه شود. ازاین‌رو، تهذیب نفس باید در متن برنامه‌های مدارس علمیه قرار داشته باشد و همه ظرفیت‌های آموزشی، مدیریتی و تربیتی حوزه در خدمت رشد معنوی و اخلاقی طلاب به کار گرفته شود.
مدیر حوزه علمیه فارس با بیان اینکه دوران تحصیل در حوزه، فرصت ارزشمندی برای شکل‌گیری شخصیت علمی و معنوی طلبه است، اظهار داشت: طلاب باید از همان سال‌های نخست تحصیل، نسبت به مراقبت از رفتار، گفتار، نیت و عملکرد خود اهتمام داشته باشند و در کنار درس و بحث، برای ارتباط با خداوند متعال، انس با قرآن کریم، توسل، انجام واجبات و ترک محرمات و مراقبت‌های اخلاقی برنامه مستمر داشته باشند.
وی تأکید کرد: مدرسه علمیه زمانی در تربیت نیروهای اثرگذار موفق خواهد بود که در کنار ارتقای سطح علمی طلاب، به پرورش شخصیت اخلاقی و معنوی آنان نیز توجه ویژه داشته باشد. هدف حوزه، تربیت افرادی برخوردار از علم، بصیرت، اخلاق و مسئولیت‌پذیری است که بتوانند در عرصه‌های مختلف جامعه منشأ خدمت و هدایت باشند.
معرفی فعالیت‌های مدارس، زمینه‌ساز تبیین ظرفیت‌های حوزه
مدیر حوزه علمیه استان فارس در بخش دیگری از این دیدار، با اشاره به اهمیت اطلاع‌رسانی و انعکاس فعالیت‌های مدارس علمیه اظهار داشت: معرفی اقدامات، برنامه‌ها، دستاوردها و تلاش‌های علمی و تربیتی مدارس و کادر آنها، منافاتی با اخلاص و خلوص نیت ندارد؛ بلکه اگر این اقدام با نیت صحیح و در مسیر تقویت جایگاه حوزه انجام شود، می‌تواند آثار و برکات فراوانی به همراه داشته باشد.
وی افزود: بسیاری از فعالیت‌های ارزشمند و تلاش‌های علمی، فرهنگی، تبلیغی و تربیتی در مدارس علمیه انجام می‌شود که گاهی به دلیل انعکاس نیافتن، برای جامعه و حتی بخشی از مخاطبان حوزه ناشناخته باقی می‌ماند. درحالی‌که معرفی درست این فعالیت‌ها می‌تواند تصویر واقعی‌تری از ظرفیت‌ها، خدمات و دستاوردهای حوزه‌های علمیه ارائه دهد.
حجت‌الاسلام والمسلمین محمودی خاطرنشان کرد: اطلاع‌رسانی صحیح و هدفمند، علاوه بر معرفی فعالیت‌های مدارس، می‌تواند زمینه ارتباط بیشتر مردم با حوزه، افزایش اعتماد عمومی، جذب استعدادهای جوان و ایجاد انگیزه در میان طلاب و فعالان حوزوی را فراهم کند. بنابراین، مدارس باید در کنار انجام وظایف اصلی خود، برای ثبت و انعکاس مناسب فعالیت‌ها و برنامه‌هایشان نیز اهتمام داشته باشند.
ضرورت آغاز فرآیند جذب طلبه از ابتدای سال تحصیلی
وی در ادامه، با اشاره به اهمیت جذب و پذیرش طلاب جدید، بر لزوم برنامه‌ریزی زودهنگام و مستمر در این زمینه تأکید کرد و گفت: یکی از نکات قابل توجه در سیره علمای سلف این بود که از کمترین فرصت‌ها، بیشترین بهره را می‌بردند و برای استفاده از زمان و امکانات موجود، برنامه‌ریزی دقیقی داشتند.
مدیر حوزه علمیه فارس افزود: فرآیند جذب و پذیرش طلبه نباید صرفاً به مقطع زمانی نزدیک به ثبت‌نام محدود شود، بلکه لازم است مدارس علمیه از ابتدای سال تحصیلی، برنامه‌های شناسایی، ارتباط‌گیری و معرفی حوزه را در دستور کار قرار دهند تا نوجوانان و جوانان مستعد، از فرصت کافی برای آشنایی با فضای علمی، تربیتی و معنوی حوزه برخوردار شوند.
وی با بیان اینکه معرفی حوزه به نسل جوان نیازمند برنامه‌ریزی و شناخت دقیق مخاطبان است، تصریح کرد: باید امتیازات، فرصت‌ها و ظرفیت‌های حوزه‌های علمیه به زبان مناسب و قابل فهم برای نوجوانان و خانواده‌ها تبیین شود. جوانی که با فضای حوزه آشنایی کافی ندارد، ممکن است شناخت دقیقی از فرصت‌های علمی، اخلاقی، فرهنگی و اجتماعی این مسیر نداشته باشد؛ ازاین‌رو، مدارس باید با استفاده از روش‌های مؤثر ارتباطی، زمینه آشنایی بیشتر نسل جوان با رسالت و جایگاه حوزه را فراهم کنند.
حجت‌الاسلام والمسلمین محمودی تأکید کرد: جذب موفق، صرفاً به افزایش آمار پذیرش محدود نمی‌شود، بلکه باید در کنار شناسایی و جذب استعدادهای مناسب، زمینه رشد، ماندگاری و تربیت شایسته آنان نیز فراهم شود. ازاین‌رو، برنامه جذب باید با برنامه آموزشی و تربیتی مدرسه پیوند داشته باشد تا نیروهای مستعد پس از ورود به حوزه، از مسیر رشد علمی و معنوی مناسبی برخوردار شوند.
فضای همدلی میان علما و فضلای فارس، فرصتی برای تقویت حوزه
مدیر حوزه علمیه استان فارس در بخش پایانی سخنان خود، با اشاره به وضعیت مطلوب فضای علمی و حوزوی استان و ظرفیت تعامل و همدلی میان علما و فضلای فارس اظهار داشت: به لطف نماینده محترم ولی‌فقیه در استان فارس و امام جمعه شیراز، فضای بسیار خوبی میان علما، فضلا و شخصیت‌های حوزوی استان حاکم است و این شرایط، فرصت ارزشمندی برای تقویت و توسعه فعالیت‌های حوزه‌های علمیه به شمار می‌رود.
وی افزود: وجود فضای همدلی، تعامل و ارتباط میان بزرگان و مجموعه‌های حوزوی، می‌تواند زمینه هم‌افزایی ظرفیت‌ها و بهره‌گیری بهتر از تجربیات و توانمندی‌های علمی و تربیتی را فراهم کند. ضروری است مدارس علمیه نیز با استفاده از این فرصت، ارتباط خود را با مجموعه علما و فضلای استان تقویت کرده و از ظرفیت‌های علمی و معنوی موجود برای ارتقای سطح فعالیت‌های خود بهره ببرند.
حجت‌الاسلام والمسلمین محمودی خاطرنشان کرد: تقویت حوزه‌های علمیه نیازمند همکاری و همراهی همه بخش‌هاست و هر اندازه ارتباط میان مدارس، اساتید، علما و مسئولان حوزوی منسجم‌تر و هدفمندتر باشد، امکان تحقق برنامه‌های کلان حوزه و تربیت نیروهای توانمندتر افزایش خواهد یافت.
ارائه گزارش مدیر مدرسه از وضعیت آموزشی و فعالیت‌های تبلیغی
در این بازدید، حجت‌الاسلام والمسلمین حسن‌زاده، مدیر مدرسه علمیه محمودیه شیراز، نیز گزارشی از وضعیت آموزشی، تحصیلی و برنامه‌های جاری مدرسه ارائه کرد.
وی با تشریح شرایط آموزشی مدرسه، از وضعیت مطلوب تحصیلی طلاب و روند فعالیت‌های آموزشی و علمی مجموعه سخن گفت و به تشریح برنامه‌ها و اقدامات انجام‌شده در این زمینه پرداخت.
مدیر مدرسه علمیه محمودیه همچنین گزارشی از فعالیت‌های تبلیغی روحانیون ارائه کرد و به تبیین اقدامات و برنامه‌های مرتبط با حضور و فعالیت تبلیغی طلاب و روحانیون در عرصه‌های مختلف پرداخت.
در این دیدار، همچنین مسائل و موضوعات مرتبط با روند فعالیت مدرسه، ظرفیت‌های موجود و زمینه‌های تقویت برنامه‌های آموزشی، تربیتی و تبلیغی مورد گفت‌وگو و بررسی قرار گرفت.
بازدید مدیر حوزه علمیه استان فارس و معاونان وی از مدرسه علمیه محمودیه شیراز، در راستای ارزیابی میدانی وضعیت مدارس، ارتباط مستقیم با طلاب و اساتید، بررسی ظرفیت‌ها و مسائل موجود و تقویت تعامل میان مدیریت حوزه استان و مدارس علمیه انجام شد؛ اقدامی که می‌تواند زمینه‌ساز شناسایی بهتر نیازها و برنامه‌ریزی مؤثرتر برای ارتقای کیفیت فعالیت‌های علمی، تربیتی و تبلیغی حوزه‌های علمیه استان باشد.