عصر قم - عضو هیات علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی گفت: تجربه مذاکرات گذشته نشان داد که صرف مذاکره مانع اقدامات خصمانه دشمن نشده و حتی در برخی موارد همزمان با مذاکرات نیز حملات و اقدامات نظامی ادامه یافته است.
به گزارش خبرنگار سرویس سیاسی خبرگزاری رسا ، حجت الاسلام جواد سلیمانی عضو هیئت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی در نشست «تاریخ نگاری خون خواهی در منابع شیعی؛ رویکردها و چالش ها» که عصر پنجشنبه در خبرگزاری رسا برگزار شد، به تبیین دیدگاههای خود درباره جایگاه خونخواهی در اندیشه اسلامی، نسبت آن با سیره اهلبیت(ع) و تطبیق آن با مسائل روز پرداخت.
وی با طرح این پرسش که چرا امامان معصوم پس از واقعه عاشورا، بهویژه امام سجاد(ع)، امام باقر(ع)، امام صادق(ع) و دیگر ائمه(ع)، شخصاً پرچم خونخواهی سیدالشهدا(ع) را به دست نگرفتند، اظهار کرد: پاسخ به این شبهه نیازمند توجه به شرایط تاریخی و سیاسی دوران ائمه(ع) است .
استاد حوزه علمیه با اشاره به شباهتهایی میان شرایط صدر اسلام و وضعیت کنونی جهان اسلام، گفت: در هر دو دوره، جبههای با هدف نابودی اسلام و جبههای برای حفظ دین در برابر یکدیگر قرار داشتند و از این منظر، مسئله مقابله با دشمن، ماهیتی وجودی پیدا میکند .
حجت الاسلام سلیمانی با بیان اینکه مطالبه امروز مبنی بر مجازات عاملان ترور فرماندهان و شخصیتهای برجسته، بیش از آنکه مشابه تشکیل حکومت باشد، به اقدام مختار ثقفی در مجازات قاتلان امام حسین(ع) شباهت دارد، افزود: هدف مختار، تعقیب و مجازات عاملان مستقیم جنایت عاشورا بود و مطالبه امروز نیز ناظر بر مجازات افرادی است که در ترور شخصیتهای برجسته نقش مستقیم یا غیرمستقیم داشتهاند تا از تکرار چنین اقدامات جلوگیری شود .
وی تصریح کرد: بیشتر عاملان واقعه عاشورا در دوران امامت امام سجاد(ع) و به دست مختار یا در حوادث دیگر به هلاکت رسیدند؛ بنابراین برای امامان بعدی اساساً زمینهای برای چنین اقداماتی وجود نداشت .
این استاد حوزه با اشاره به شرایط دشوار دوران امام سجاد(ع) خاطرنشان کرد: حکومت اموی در پی نابودی کامل اهلبیت(ع) بود و حتی در مجلس عبیدالله بن زیاد نیز دستور قتل امام سجاد(ع) صادر شد که با ایستادگی حضرت زینب(س) این اقدام عملی نشد. از همین رو، امکان حضور علنی سیاسی و نظامی برای امام سجاد(ع) فراهم نبود .
وی با استناد به روایات تاریخی تأکید کرد: امام سجاد(ع) نهتنها با قیام مختار مخالفت نکرد، بلکه با تأیید آن، شیعیان را به حمایت از این حرکت فراخواند. امام سجاد(ع) در پاسخ به پرسش شیعیان درباره همراهی با مختار فرمود که اگر حتی بردهای برای دفاع از اهلبیت(ع) قیام کند، یاری او بر مردم واجب است . این عبارت بسیار تکان دهنده است.
استاد مؤسسه امام خمینی ادامه داد: پس از اجرای مجازات قاتلان امام حسین(ع)، اخبار این اقدامات به امام سجاد(ع) رسید و آن حضرت ضمن اظهار خرسندی، برای عاملان این حرکت دعا کردند. همچنین امام باقر(ع) در ملاقات با پسر مختار نیز از اقدامات مختار تمجید کرده اند .
وی با رد این دیدگاه که سکوت ظاهری امام سجاد(ع) به معنای مخالفت با خونخواهی بوده است، اظهار داشت: تفاوت شرایط تاریخی ائمه(ع) با شرایط امروز جمهوری اسلامی، قیاس این دو مقطع را نادرست میکند؛ زیرا اهلبیت(ع) از نظر امکانات، نیرو و پایگاه اجتماعی در شرایطی کاملاً متفاوت قرار داشتند .
حجتالاسلام سلیمانی همچنین با اشاره به ظرفیتهای کنونی جمهوری اسلامی گفت: نظام جمهوری اسلامی از پشتوانه اجتماعی، سیاسی و منطقهای برخوردار است و این شرایط با دوران ائمه(ع) قابل مقایسه نیست .
وی در بخش دیگری از سخنان خود، دیدگاههایی که مذاکره را جایگزین خونخواهی میدانند، مورد نقد قرار داد و اظهار کرد: تجربه مذاکرات گذشته نشان داده است که صرف مذاکره مانع اقدامات خصمانه دشمن نشده و حتی در برخی موارد همزمان با مذاکرات نیز حملات و اقدامات نظامی ادامه یافته است . طرح مطالبه خونخواهی میتواند بهعنوان عاملی بازدارنده، قدرت چانهزنی کشور را افزایش داده و اقتدار ملی را تقویت کند .
حجت الاسلام سلیمانی همچنین درباره قیام توابین گفت: این قیام نیز از منظر کلی مورد رضایت اهلبیت(ع) بوده است، زیرا با هدف خونخواهی امام حسین(ع) و جبران کوتاهی در یاری آن حضرت شکل گرفت، هرچند به اهداف نهایی خود دست نیافت .
وی درباره قیامهای علویان پس از مختار نیز توضیح داد: همه این قیامها با محوریت خونخواهی شکل نگرفته بودند و در بسیاری از موارد، ائمه(ع) با وجود آنکه زمان را برای تشکیل حکومت مناسب نمیدانستند، اصل انگیزه دینی قیامکنندگان را محکوم نمیکردند .