عصر قم - عضو گروه تعلیم و تربیت مؤسسۀ امام خمینی(ره)، گفت: ایجاد انسجام در روایتها، همافزایی رسانهای و تقویت وحدت گفتمانی، مهمترین راهکار برای تبدیل این سرمایه اجتماعی به یک جریان پایدار فرهنگی و تمدنی است.
حجتالاسلام سیداحمد رهنمایی، عضو گروه تعلیم و تربیت مؤسسۀ امام خمینی(ره)، در گفتوگو با خبرنگار سرویس فرهنگی اجتماعی خبرگزاری رسا، با تأکید بر نقش تعیینکننده نهادهای فرهنگی، رسانهای و آموزشی در حفظ و تداوم سرمایه اجتماعی شکلگرفته پس از شهادت رهبر انقلاب، اظهار داشت: مهمترین مسئولیت این مجموعهها، تبدیل این سرمایه اجتماعی به یک جریان پایدار فرهنگی و تمدنی از طریق ایجاد انسجام در روایتها، همافزایی رسانهای و تقویت وحدت گفتمانی است .
وی با بیان اینکه رسانهها بیش از هر مجموعه دیگری با این مسئولیت آشنا هستند، گفت: آنچه امروز بیش از هر چیز مورد نیاز است، شکلگیری یک «شبکه رسانهای» منسجم است؛ شبکهای که اجزای آن همچون تار و پود یک مجموعه به یکدیگر متصل باشند و از پراکندگی و ارسال پیامهای متناقض جلوگیری کنند .
عضو گروه تعلیم و تربیت مؤسسۀ امام خمینی(ره)، افزود: اگر هر رسانه روایت متفاوت و گاه متعارضی از یک مسئله ارائه دهد، افکار عمومی دچار سردرگمی خواهد شد، اما اگر رسانهها با وجود تفاوت در شیوه بیان، بر یک حقیقت مشترک و یک جهتگیری واحد تأکید کنند، زمینه تقویت اعتماد عمومی و انسجام اجتماعی فراهم خواهد شد .
وی با اشاره به آنچه «هماهنگی رسانهای جبهه مقابل» توصیف کرد، اظهار داشت: دشمن برای پیشبرد اهداف خود از شبکهای هماهنگ بهره میگیرد و رسانههای مختلف، با وجود تنوع ظاهری، در جهت تحقق یک هدف مشترک حرکت میکنند. از این رو، رسانههای داخلی نیز باید با حفظ استقلال حرفهای، از چندصدایی متعارض در مسائل راهبردی پرهیز کرده و در چارچوب منافع ملی و آرمانهای انقلاب، همافزایی بیشتری داشته باشند .
عضو گروه تعلیم و تربیت مؤسسۀ امام خمینی(ره)، نقش سایر نهادهای فرهنگی را نیز مکمل رسانهها دانست و تصریح کرد: منبرهای دینی، رسانه ملی، خبرگزاریها، مطبوعات، مراکز تبلیغی و فعالان فرهنگی، هر یک بخشی از منظومه رسانهای کشور را تشکیل میدهند و اگر این مجموعهها بتوانند در عین تنوع، پیام واحدی را به جامعه منتقل کنند، سرمایه اجتماعی موجود به یک جریان ماندگار فرهنگی تبدیل خواهد شد .
حجتالاسلام رهنمایی خاطرنشان کرد: جامعه زمانی احساس اطمینان و آرامش میکند که در موضوعات اساسی با پیامهای متعارض مواجه نشود. مردم زمانی مسیر خود را با اطمینان انتخاب میکنند که انسجام، هماهنگی و همافزایی را در میان نخبگان، رسانهها و مراکز فرهنگی مشاهده کنند .
وی با اشاره به تفاوت میان «یکسانسازی» و «وحدت گفتمانی» گفت: مقصود از انسجام رسانهای، یکسان شدن ادبیات یا حذف تنوع دیدگاهها نیست، بلکه مقصود آن است که با وجود تفاوت در شیوه بیان، همه در مسیر یک حقیقت و یک هدف مشترک حرکت کنند.
عضو گروه تعلیم و تربیت مؤسسۀ امام خمینی(ره)، در این زمینه با استناد به عبارت مشهور « عباراتنا شتّى و حُسنُک واحدٌ ، تأکید کرد که ممکن است بیانها متفاوت باشد، اما مقصد و حقیقت واحد باقی بماند .
وی در ادامه، سیره بنیانگذار جمهوری اسلامی و رهبر شهید انقلاب را الگویی برای ایجاد انسجام ملی دانست و اظهار داشت: آنچه در دوران امام خمینی(ره) موجب شکلگیری وحدت فراگیر در جامعه شد، ثبات در مواضع و یکپارچگی گفتمان ایشان بود. همین ویژگی در سیره رهبر شهید نیز قابل مشاهده بود؛ بهگونهای که مواضع روشن و ثابت ایشان درباره مردم، نظام، دولتها و دشمنان، به تقویت وحدت و انسجام ملی انجامید .
عضو گروه تعلیم و تربیت مؤسسۀ امام خمینی(ره)، افزود: استمرار همین رویکرد در رهبری کنونی نیز میتواند زمینهساز تقویت همبستگی اجتماعی باشد و نهادهای فرهنگی و رسانهای باید با تبیین صحیح این گفتمان، از شکلگیری روایتهای متعارض جلوگیری کنند .
وی همچنین بر نقش آموزش در تثبیت این سرمایه اجتماعی تأکید کرد و گفت: مراکز آموزشی، دانشگاهها، حوزههای علمیه و مجموعههای فرهنگی میتوانند با تولید محتوای علمی، پژوهشی و آموزشی، این تجربه تاریخی را به بخشی از حافظه فرهنگی جامعه تبدیل کنند و زمینه انتقال آن به نسلهای آینده را فراهم آورند .
حجتالاسلام رهنمایی، وحدت را یکی از مهمترین مؤلفههای تمدنسازی اسلامی دانست و با اشاره به تأکید بنیانگذار انقلاب اسلامی بر محوریت توحید در ایجاد وحدت، اظهار داشت: هر اندازه جامعه از انسجام بیشتری برخوردار باشد، تصمیمها دقیقتر، حرکتها هدفمندتر و دستیابی به اهداف ملی و تمدنی نیز آسانتر خواهد بود؛ در مقابل، تفرقه و چنددستگی، بزرگترین مانع پیشرفت هر جامعه است .
وی در پایان با اشاره به اینکه فضای همبستگی ایجادشده در پی حضور گسترده مردم، فرصتی کمنظیر برای تقویت وحدت ملی است، تأکید کرد: نهادهای فرهنگی، رسانهای و آموزشی باید از این ظرفیت برای تعمیق همبستگی اجتماعی، تقویت سرمایه فرهنگی و تبدیل این همدلی عمومی به یک جریان مستمر تمدنی بهره بگیرند؛ زیرا حفظ این انسجام، مسیر آینده کشور را روشنتر و زمینه تحقق اهداف بلند انقلاب اسلامی را هموارتر خواهد ساخت .