عصر قم - تازهترین گزارش آژانس بینالمللی انرژی نشان میدهد جنگ علیه ایران و تنشها در مسیرهای انتقال انرژی، جهان را وارد مرحلهای تازه از بحران امنیت انرژی کرده؛ بحرانی که به گفته مدیر این نهاد، بزرگترین نمونه در تاریخ معاصر است.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی اهلبیت(ع) ـ ابنا ـ آژانس بینالمللی انرژی (IEA) در تازهترین گزارش «سرمایهگذاری جهانی انرژی» هشدار داده است که تشدید جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، نظم جهانی انرژی را وارد مرحلهای تازه از واگرایی و بازآرایی کرده است؛ مرحلهای که در آن، امنیت انرژی دیگر صرفاً تابع بازار و تقاضا نیست، بلکه مستقیماً تحت تأثیر جنگ، تحریم، ناامنی مسیرهای انتقال و فروپاشی جریانهای باثبات تجاری قرار گرفته است. این نهاد تأکید میکند که بحران کنونی، ساختار سرمایهگذاری جهانی را بهطور بنیادین تغییر داده است.
فاتح بیرول، مدیر اجرایی آژانس، وضعیت فعلی را «بزرگترین بحران امنیت انرژی در تاریخ جهان» توصیف کرده و آن را با شوکهای سیستماتیک دهه ۱۹۷۰ مقایسه کرده است. او اذعان کرد که دامنه اختلالات ناشی از جنگ علیه ایران و تنشهای ژئوپلیتیک، رفتار سرمایهگذاران و دولتها را بهشدت تحت تأثیر قرار داده و کشورها را به سمت بازنگری اساسی در راهبردهای انرژی سوق داده است.
بر اساس این گزارش، بسیاری از کشورها اکنون بهجای تکیه بر بازار جهانی و مسیرهای دریایی آسیبپذیر، بهدنبال «حاکمیت انرژی» و کاهش وابستگی به زنجیرههای تأمین خارجی هستند؛ زنجیرههایی که در پی جنگ علیه ایران و ناامنی فزاینده منطقهای، بیثبات و پرهزینه شدهاند. در این چارچوب، دولتها به سرمایهگذاری در منابع داخلی، مسیرهای جایگزین انتقال و زیرساختهایی روی آوردهاند که وابستگی آنها را به گلوگاههای تحت سلطه غرب کاهش دهد.
آژانس بینالمللی انرژی پیشبینی کرده است که مجموع سرمایهگذاری جهانی در بخش انرژی در سال ۲۰۲۶ به ۳.۴ تریلیون دلار برسد؛ رقمی که نشان میدهد حتی در فضای آکنده از تنش و نااطمینانی، رقابت برای تأمین امنیت انرژی با شدت ادامه دارد. از این میزان، ۲.۲ تریلیون دلار به برق، انرژیهای تجدیدپذیر، انرژی هستهای، ذخیرهسازی و زیرساختهای انتقال اختصاص خواهد یافت و ۱.۲ تریلیون دلار نیز همچنان به سوختهای فسیلی از جمله نفت، گاز و زغالسنگ سرازیر میشود؛ نشانهای از آنکه جهان وارد دورهای از راهبردهای انرژیِ چندپاره و رقیب شده است.
این گزارش همچنین نشان میدهد که سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر و توسعه شبکههای برق با شتاب در حال افزایش است. سرمایهگذاری در انرژی خورشیدی در سال ۲۰۲۶ به ۳۶۵ میلیارد دلار خواهد رسید و توسعه شبکههای برق نیز با ۵۵۰ میلیارد دلار سرمایهگذاری، به یکی از اولویتهای راهبردی کشورها تبدیل شده است. افزایش سرمایهگذاری در ذخیرهسازی باتری نیز بازتاب نگرانی دولتها از شوکهای ژئوپلیتیک و اختلال در عرضه انرژی عنوان شده است.
در مقابل، سرمایهگذاری در بخش نفت برای سومین سال پیاپی کاهش خواهد یافت و به کمتر از ۵۰۰ میلیارد دلار میرسد؛ موضوعی که آژانس آن را ناشی از «نبود شرایط ژئوپلیتیک باثبات» برای سرمایهگذاریهای کلان میداند.
.............
پایان پیام