تحلیل فقهی جواز اقدام نظامی علیه دولت‌های میزبان پایگاه‌های آمریکا

عصر قم - فارس- استاد سطح عالی حوزه علمیه فارس و مدیر موسسه تخصصی حقوق و قضا اسلامی امام حسین(ع) شیراز به دلیل فقهی جواز اقدام نظامی علیه دولت های میزبان پایگاه آمریکا پرداخت.

با تجاوز غیرقانونی و غیرانسانی محور آمریکایی-صهیونی به خاک مقدس جمهوری اسلامی ایران، نیروهای مسلح مقتدر ما پایگاه های آمریکایی مستقر در کشور های حوزه خلیج فارس را مورد حملات گسترده قرار دادند.
همین پاسخ های کوبنده ایران موجب شد که کشورهای میزبان نظامیان آمریکایی، حملات مشروع ایران را غیرقانونی و تجاوز عنوان کنند و با تحریک کشورهای دیگر تلاش کردند قطعنامه ای را علیه ایران به تصویب برسانند.
در همین راستا حجت الاسلام والمسلمین چوگانی استاد سطح عالی حوزه علمیه فارس و مدیر موسسه تخصصی حقوق و قضا اسلامی امام حسین(ع) شیراز در گفت و گوی تفصیلی با خبرنگار خبرگزاری رسا در فارس، به دلیل فقهی جواز اقدام نظامی علیه دولت های میزبان پایگاه آمریکا و مشروعیت پاسخ های ایران از منظر حقوق بین الملل پرداخت.
بخش نخست مصاحبه تقدیم مخاطبان رسا می شود:
در ابتدا از خداوند متعالی می خواهیم که همه مجاهدت‌های ملت قهرمان ایران اسلامی در حضور ارزشمند گسترده و موثر در عرصه خیابان ها را مورد قبول قرار دهد چرا که این حضور امروز تکلیف شرعی قانونی و ملی ما می باشد و بر ما فرض است که در صحنه‌های دفاع از کشور و ملت بزرگ ایران حضور جدی داشته باشیم.
درود می فرستیم بر روان قدسی قائد شهید حضرت آیت الله خامنه ای(رضوان الله تعالی علیه) و برای رهبر عظیم الشان انقلاب اسلامی حضرت آیت الله سید مجتبی خامنه ای(مد ظله العالی) آرزوی سلامتی داریم و از خداوند متعال می خواهیم ایشان را از همه گزندها محفوظ و مصون بدارد و سایه بلند مرتبه ایشان را بر سر ملت و کشورمان محفوظ بدارد.
حضور نظامیان آمریکایی در کشورهای منطقه غیرقانونی است
در طول سال های گذشته آمریکا و سایر ابرقدرت‌ها در کشورهای منطقه خصوصاً حاشیه خلیج فارس پایگاه‌های نظامی گسترده‌ای را تأسیس کردند که حتی عمده هزینه این پایگاه‌ها را هم خود کشورهای همسایه خلیج فارس تامین می کنند و خاکشان را در اختیار آنان قرار داده اند.
این کشور ها حمایت‌های همه جانبه خودشان را شامل حال دشمن جامعه انسانی و بشری آمریکایی جنایتکار قرار داده‌اند اینجا باید دید تکلیف ما چیست، در منازعه بین آمریکا و ایران، این ها کشور ثالث و بی طرف محسوب می شوند اما همین کشورهای همسایه میزبان دشمن درجه یک کشور اسلامی ما هستند.
در مقدمه باید عرض کرد که به استناد آیات و روایات دفاع واجب است، و ما اساسا آغاز جنگ را حرام می دانیم این فتوای شرع مقدس اسلام است و اگر تاریخ اسلام را هم ملاحظه کنید نمونه ای پیدا نمی شود که اسلام آغازگر جنگی بوده باشد.
اسلام دین مهربانی ها است خدای سبحان هم می فرماید که «وما ارسلناک الا رحمت للعالمین» خدای سبحان به پیامبر اکرم(ص) می‌فرماید که ما تو رو نفرستادیم مگر اینکه برای عالم رحمت باشی، پس اسلام یک دین رحمانی است، دین مهربانی، دین صلح و دین دوستی است.
اما در جایی که جامعه اسلامی مورد هجمه قرار بگیرد بنا به ادله قرآن ، سنت و اجماع وظیفه ما دفاع است و بهترین دفاع، دفاع اسلام است جانانه‌ترین دفاع، دفاع اسلام است و با ملاحظه تاریخ اسلام می‌بینید که در تمام جنگ هایی که علیه اسلام و مسلمین تحمیل شد پیامبر اکرم(ص) بیشترین و بهترین دفاع را ارائه کرد و تا پای جان در جهت دفاع از حق ایستادند.
ایران هیچ وقت در موضع جنگ طلبی نبوده است و در تاریخ پس از انقلاب ایران یک مورد را پیدا نمی‌کنید که ایران به کشوری حمله کرده باشد مگر اینکه در پاسخ به هجمه دشمن از دفاع کرده باشد.
دفاع از خاک کشور و جامعه اسلامی واجب شرعی است
پیراموت حکم شرع مقدس، قوی ترین و مهمترین آیه قرآن در این زمینه آیه 60 سوره انفال است چراکه می فرماید آنجاکه بحث دفاع باشد تاکید می کند که تمام قوت و قدرت را در مقابل دشمن به دست بیاورید و این نه فقط برای دولت و نیروهای مسلح باشد بلکه همه مسلمان ها باید آنقدر قوی بشوند که بتوانند در مقابل حمله دشمنان بایستند.
این آموزه قرآنی تایید همان استراتژی جمهوری اسلامی است و آن تقویت بنیه نظامی برای مواقع دفاع از حق و حقیقت است و هرچند در بحث دفاع آیات دیگری هم داریم همانند آیه 190 سوره بقره که می فرماید:« و قاتلوا فی سبیل الله الذین یقاتلونکم ولا تعتدو ان الله لا یحب المعتدین ».
خدای سبحان تصریح می کند که شما بجنگید در راه خداوند با کسانی که با شما می جنگند و اینجا دفاع حکم صریح قرآن کریم است و تاکید می فرماید با کسانی که با شما به جنگ وارد بشوند به قتل و مقاتله با دشمنان بپردازید.
همچنین سوره مبارکه حج آیه ۳۹ می فرماید که به کسانی که در حق آنان ظلم شده اذن داده شده که بجنگند و امروز ۴۷ سال است که ملت شریف ایران مظلوم واقع شده و در جهات مختلف مورد هجمه دشمنان واقع شده است.
هم در بُعد نظامی هم در بُعد اقتصادی مورد ظلم واقع شده است، چقدر شهروندان ما مورد ترور واقع شده اند و در همه عرصه ها حقیقتاً ملت مظلوم ایران، سال‌های سختی را به واسطه خباثت و پلیدی دشمنان سپری کرده اند.
ملت ایران مورد ظلم واقع شده اند به جرم اینکه این ملت می خواهند مستقل باشند می خواهند روی پای خودشان بایستد و نمی خواهند وابسته به بیگانگان باشد.
این ملت بزرگ نمی خواهد امکانات و منابع سرزمین و آب و خاکشان به یغما برود از همین جهت بهای سنگینی را مردم ما در طول این ۴۷ سال پرداختند و این حق مسلم مردم ایران هست که در جهت دفاع از خود مبارزه کنند.
هرچند ملت های آزاده دنیا هم این را خوب می فهمند که دولت های استکباری و دولت های وابسته به دنبال منافع خودشان هستند و چشم خود را بر حقیقت بسته اند اما ملت‌ها بیدارند، مردم جهان آگاهند و حق و حقیقت را می فهمند.
مشروعیت حمله به پایگاه های دشمن در کشورهای ثالث
سوال اینجا مطرح می شود که اگر کشور متخاصم از خاک و آب کشور ثالث استفاده کند و از امکانات آنان برای هجمه به کشور اسلامی ما استفاده کند آیا برای ما مقابله با کشور ثالث مشروع است یا خیر؟.
این یک بحث خیلی بدیهی و آشکار است چراکه این مسئله هم در حقوق بین الملل و هم در شرع مقدس ریشه دارد، در مواقعی که دشمن پشت سر مردم بیگناه پناه می گیرد برای اینکه به ما ضربه بزند آنچه که شرع مقدس می فرماید این است که باید با دشمن جنگید اگر حالا در این بخش بی‌گناهی هم کشته بشود قطعاً اهل بهشتند ولی دفاع همچنان واجب است.
در این مسئله هم عقل هم شرع اجازه نمی‌دهد که سوء استفاده از افراد بیگناه زمینه ای بشود برای نابود کردن اسلام، چراکه آنچه که مهمه این است که اسلام بماند و مقدسات ما پابرجا بماند.
حالا اگر کشوری اجازه بدهد که از خاک یا حریم هوایی او برای عملیات خصمانه علیه دولت ما استفاده بشود در اینجا قوانین بین‌الملل را نقض کرده چراکه قانون بین‌الملل می‌گوید که هیچ کشور متخاصمی نمی‌تواند بدون اذن و هماهنگی دولت و کشور ثالث به کشور دیگری حمله کند.
در اینجا اگر آن کشور ثالث اجازه بدهد که از خاک او برای عملیات استفاده شود پس کشوری که مورد تجاوز قرار گرفته می تواند آن کشور میزبان را مورد هدف قرار دهد.
در این جنگ تحمیلی سوم حتی اگر کشورها ادعا کنند که اجازه عملیات را نداده اند ولی همین که سرزمین و امکاناتشان در اختیار دشمن باشد و دشمن از کشور ثالث دارد حمله می کند اینجا قطعاً تکلیف شرعی دفاع است.
حمله به کشورهای میزبان نظامیان آمریکا، حمله به خاک دشمن است
در این مسئله آنچه فتوای مراجع عظام تقلید است، دفاع را همه مراجع واجب می دانند اما بر قصد تاکید کرده اند یعنی به قصد دولت متخاصم به آن کشور ثالث حمله بشود، به قصد کوبیدن آمریکا نه به قصد کوبیدن کشورهای همسایه و در واقع کشور های حاشیه خلیج فارس مقصد نیستند بلکه مقصد دشمنی است که در سرزمین پایگاه نظامی دارد.
وقتی درگیری اوج بگیرد و کشور مورد تجاوز با قصد متخاصم به کشور ثالث حمله کند و آن کشور آسیبی ببیند این مسئله اجتناب ناپذیر است این موجب می شود که از لحاظ شرعی بلااشکال باشد.
خصوصاً اگر این کشورها خودشان مقصر باشند چراکه حق این را نداشتند که سرزمین خود را به عنوان پایگاه نظامی بیگانگان اختصاص بدهند، هر دولتی و هر کشوری مجاز است که فقط نیروهای مسلح داخلی خودش را در کشور مستقر کند نه اینکه بیگانه را مستقر کند.
اگر کشور ایران به پایگاه های نظامی آمریکا در کشورهای خلیج حمله کند در حقیقت به به کشورهای خلیج حمله نکرده بلکه به خاک آمریکا حمله کرده چون آمریکا آنجا را تصاحب کرده و متعلق به خودش می داند.
در واقع این پایگاه دیگر طبق قانون خودشان خاک آمریکا به حساب می آید، دیگه خاک کشورهای عربی به حساب نمی آیند و مایملک آمریکا می شود بنابراین حمله به آن خاک حمله به خاک آمریکا است دیگه متعلق به کشورهای خلیج نیست و از همین جهت قطعا این دفاع مشروع است.
بخش دوم این گفت و گو به زودی منتشر می شود.