عصر قم - دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی با اشاره به جایگاه علمی و میراث فکری حضرت آیتالله وحید گفت: ایشان در طول عمر پربرکتش هزاران فرهیخته حوزوی تربیت کرد و آثار فقهی و اصولی ایشان بهویژه تقریرات دروس و مباحث عمیق اصولی، نیازمند تدوین و انتشار گسترده است.
حجتالاسلام والمسلمین خسروپناه، دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی در گفتوگو با خبرنگار سرویس سیاسی خبرگزاری رسا، ضمن تسلیت ارتحال عالم ربانی حضرت آیتالله وحید خراسانی، با اشاره به ابعاد علمی و معنوی شخصیت این مرجع فقید اظهار داشت: طبیعتاً هیچ چیزی نمیتواند فقدان شخصیتی مانند حضرت آیتالله وحید خراسانی را جبران کند؛ ایشان بیش از ۱۰۵ سال عمر خود را وقف تحقیق، پژوهش، شاگردپروری و تبلیغ معارف اسلامی کردند و در مسیر علمی خود از محضر استادان بزرگی در مشهد، قم و نجف بهره بردند.
وی با اشاره به معنویت و ارادت ویژه حضرت آیتالله وحید خراسانی به اهلبیت عصمت و طهارت(ع) افزود: آن معنویت عظیم و عشق و علاقه فوقالعاده ایشان به اهلبیت(ع)، بهویژه حضرت فاطمه زهرا(س)، از ویژگیهای برجسته شخصیت این عالم ربانی بود که فقدان ایشان را به ضایعهای سنگین تبدیل میکند.
حجتالاسلام والمسلمین خسروپناه با تأکید بر اینکه نباید در برابر این فقدان دچار یأس و ناامیدی شد، تصریح کرد: یکی از برکات و توفیقات بزرگ حضرت آیتالله وحید خراسانی، تربیت هزاران شخصیت فرهیخته در حوزههای علمیه است. زمانی که در دهههای ۷۰ و ۸۰ در درس ایشان شرکت میکردیم، حدود ۶۰۰ تا ۷۰۰ نفر در جلسات حضور داشتند و این تعداد بعدها از هزار نفر نیز فراتر رفت.
وی با اشاره به سطح علمی شاگردان این مرجع فقید خاطرنشان کرد: شرکتکنندگان در درس ایشان عمدتاً طلبههایی با استعداد، توانمند و برخوردار از ظرفیت علمی بالا بودند. به یاد دارم زمانی که در سال ۱۳۶۸ در درس ایشان حاضر شدم، افرادی در جلسات شرکت میکردند که میگفتند ۱۵ یا ۲۰ سال است در درس حضرت آیتالله وحید خراسانی حضور دارند. در تمام ۱۲ سالی که ما در محضر ایشان بودیم، این افراد همچنان در جلسات شرکت میکردند و برخی از آنان تا سالهای پایانی تدریس ایشان نیز این حضور را ادامه دادند.
حجتالاسلام والمسلمین خسروپناه با اشاره به تأثیرگذاری گسترده حضرت آیتالله وحید خراسانی در تربیت نسلهای بعدی مراجع تقلید گفت: به جرئت میتوان گفت بخش قابل توجهی از مراجع نسل بعد که امروز عهدهدار مسئولیت مرجعیت هستند، از شاگردان ایشان بودهاند و بسیاری از مراجع آینده نیز در شمار شاگردان این عالم بزرگ قرار دارند.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی در ادامه با تأکید بر ضرورت حفظ و انتشار میراث علمی حضرت آیتالله وحید خراسانی اظهار داشت: یکی از اقدامات مهمی که باید پس از ارتحال ایشان مورد توجه قرار گیرد، تشکیل بنیادی برای گردآوری، تدوین و انتشار آثار فقهی، اصولی و معارفی ایشان است. بخش قابل توجهی از درسهای ایشان بهصورت تقریرات توسط شاگردان نوشته شده، اما هنوز منتشر نشده است و لازم است این آثار بهصورت منسجم در اختیار جامعه علمی حوزه قرار گیرد.
حجتالاسلام والمسلمین خسروپناه با اشاره به نوآوریهای علمی حضرت آیتالله وحید خراسانی در مباحث فقه و اصول افزود: ایشان در هر بحثی که وارد میشدند، با دقت و عمق علمی به بررسی دیدگاههای بزرگان این دو دانش میپرداختند و نظریات آنان را بهصورت تفصیلی مطرح و نقد میکردند.
وی با اشاره به توجه ویژه حضرت آیتالله وحید خراسانی به دیدگاههای مرحوم آیتالله سید محمدحسین اصفهانی، معروف به کمپانی، تصریح کرد: نظریات مرحوم آقا سیدمحمدحسین اصفهانی از پیچیدگی و عمق ویژهای برخوردار است؛ بهگونهای که حضرت آیتالله وحید خراسانی گاهی میفرمودند شاید به تعداد انگشتان دست هم افرادی نباشند که بتوانند سخنان مرحوم اصفهانی را بهدرستی بفهمند. با این حال، ایشان مقید بودند که دیدگاههای این عالم بزرگ را بهدقت مطرح کنند و در کنار آن، نظریات حضرت آیتالله خویی و علمای پیشین را نیز بهصورت جداگانه بیان و بررسی انتقادی کنند.
حجتالاسلام والمسلمین خسروپناه در ادامه با اشاره به کاربرد گسترده مباحث اصولی حضرت آیتالله وحید خراسانی در مواجهه با مسائل فلسفه غرب خاطرنشان کرد: در دورهای که ما درگیر مباحث فلسفه غرب، هرمنوتیک، فلسفه زبان و زبانشناسی بودیم، برخی درباره ضرورت پرداختن به تفصیلات حضرت آیتالله وحید خراسانی در مباحث الفاظ علم اصول پرسشهایی مطرح میکردند و این مباحث را صرفاً نظری و ذهنی میدانستند.
وی افزود: تجربه علمی ما نشان داد که بخش عمدهای از چالشهایی که مباحث زبانشناسی، هرمنوتیک و فلسفه زبان در فلسفه غرب ایجاد میکرد و بهتبع آن پرسشهایی را نیز در فلسفه اسلامی به وجود میآورد، با بهرهگیری از مباحث الفاظی که حضرت آیتالله وحید خراسانی تدریس میکردند، بهتر قابل بررسی و نقد بود.
حجتالاسلام والمسلمین خسروپناه با تأکید بر ضرورت بازخوانی تطبیقی میراث اصولی این مرجع فقید گفت: اگر پژوهشگران بتوانند مباحث الفاظ حضرت آیتالله وحید خراسانی را با دستاوردهای زبانشناسی غرب تطبیق دهند، میتوانند به نتایج علمی ارزشمندی دست پیدا کنند.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی در پایان تأکید کرد: مباحث علمی حضرت آیتالله وحید خراسانی صرفاً در محدوده فقه و اصول کاربرد نداشت، بلکه ظرفیت جدی برای استفاده در بررسی مسائل فلسفه معاصر و نقد دیدگاههای فلسفی غرب نیز در آن وجود دارد و باید این میراث علمی بیش از گذشته مورد توجه پژوهشگران قرار گیرد.