عصر قم - خراسان - امام جمعه طبس با تأکید بر ضرورت خودسازی و تهذیب نفس، تزکیه را از مهم‌ترین مقدمات طلبگی دانست و گفت طلبه باید از ابتدای مسیر تحصیل، با مراقبت مستمر از رفتار و اخلاق خود، زمینه خدمت خالصانه به دین، مردم و نشر معارف اهل‌بیت(ع) را فراهم کند.
به گزارش خبرگزاری رسا در خراسان، حجت‌الاسلام والمسلمین زنجانی طبسی،امام جمعه طبس در نشست اخلاقی در جمع طلاب مدرسه علمیه امام صادق(ع) این شهر با اشاره به فلسفه حضور در حوزه‌های علمیه اظهار کرد: هدف طلبه از ورود به حوزه باید خدمت به دین، خدمت به مردم و تبلیغ شایسته معارف اسلامی و اهل‌بیت(ع) باشد و تحقق این اهداف، بدون تزکیه نفس و پاک‌سازی درون از آلودگی‌های اخلاقی امکان‌پذیر نیست.
وی با بیان اینکه خودسازی نیازمند مراقبت و ممارست مستمر است، افزود: همان‌گونه که در نمایشگاه خودرو، پیش از عرضه یک وسیله نقلیه، عیب‌ها برطرف و ظاهر آن آراسته می‌شود، طلبه نیز باید هر روز به محاسبه نفس بپردازد و به‌تدریج نقاط ضعف اخلاقی و رفتاری خود را اصلاح کند.
امام جمعه طبس با استفاده از مثال باغبانی و هرس درختان خاطرنشان کرد: همان‌طور که رشد و ثمردهی درخت، علاوه بر آب، نور و خاک مناسب، به هرس شاخه‌های اضافی نیاز دارد، انسان نیز برای رسیدن به کمال باید موانع رشد معنوی خود را شناسایی و برطرف کند.
حجت‌الاسلام والمسلمین زنجانی طبسی با اشاره به اهمیت پیوند علم و تزکیه نفس، به دیدگاه امام خمینی(ره) و علامه طباطبایی(ره) درباره تقدم و ضرورت تزکیه در کنار تعلیم اشاره کرد و گفت: علم، نوری الهی است که خداوند در دل انسان قرار می‌دهد و برای بهره‌مندی از این نور، وجود انسان باید پاک و آماده باشد؛ زیرا علم بدون تزکیه می‌تواند خطرآفرین باشد.
وی در ادامه، اخلاص در تحصیل و فعالیت‌های حوزوی را از مهم‌ترین عوامل موفقیت طلاب برشمرد و با نقل حکایتی از زندگی مرحوم شیخ عباس قمی، صاحب کتاب مفاتیح‌الجنان، اظهار کرد: زمانی که پدر شیخ عباس قمی از کتاب «منازل الآخره» تمجید کرد و از نویسنده آن سخن گفت، ایشان اشاره‌ای به تألیف کتاب توسط خود نکرد؛ چراکه کار را برای خدا انجام داده بود و به دنبال مطرح کردن نام و جایگاه شخصی خود نبود.
امام جمعه طبس تأکید کرد: اگر درس خواندن، رفتار و فعالیت‌های طلبه برای خدا نباشد، تلاش او به نتیجه مطلوب نخواهد رسید؛ بنابراین باید رضایت الهی را معیار اصلی تصمیم‌ها و فعالیت‌های خود قرار دهیم، نه قضاوت و تعریف و تمجید مردم را.
توکل بر خدا و پرهیز از رفاه‌زدگی؛ از الزامات مسیر طلبگی
وی با تأکید بر ضرورت توکل بر خداوند، طلاب را به پرهیز از گلایه‌های زودهنگام درباره مسائل معیشتی توصیه کرد و با نقل خاطره‌ای از دوران تحصیل برخی علمای حوزه در نجف، به سختی‌های زندگی طلاب در گذشته اشاره کرد.
حجت‌الاسلام والمسلمین زنجانی طبسی با بیان اینکه توکل به معنای اعتماد قلبی به خداوند و اطمینان به تدبیر اوست، خاطرنشان کرد: طلبه‌ای که با اخلاص درس می‌خواند و برای خدا تلاش می‌کند، باید به وعده و یاری خداوند اعتماد داشته باشد و مسائل مادی را به دغدغه اصلی زندگی خود تبدیل نکند.
وی در بخش دیگری از سخنان خود، غرور علمی، عُجب و تکبر را از آسیب‌های جدی مسیر طلبگی دانست و گفت: طلبه نباید با فراگیری چند مطلب علمی دچار خودبزرگ‌بینی شود؛ بلکه هرچه علم و دانش انسان بیشتر می‌شود، باید تواضع و فروتنی او نیز افزایش یابد.
کنترل خشم و غضب؛ ضرورت اخلاقی برای یک طلبه
امام جمعه طبس با تأکید بر اینکه طلبه باید در محیط خانواده، مدرسه و جامعه الگویی از آرامش و متانت باشد، کنترل خشم و غضب را از دیگر ضرورت‌های اخلاقی برشمرد.
وی با اشاره به سیره مرحوم آیت‌الله بروجردی(ره)، از تلاش این عالم بزرگ برای مهار خشم و تربیت نفس خود یاد کرد و افزود: نقل شده است که ایشان با خود عهد کرده بود در صورت غلبه خشم، یک سال روزه بگیرد و در عمل نیز به عهد خود پایبند ماند.
حجت‌الاسلام والمسلمین زنجانی طبسی این سیره را الگویی برای مراقبت عملی از رفتار دانست و تصریح کرد: طلبه باید برای اصلاح اخلاق خود برنامه داشته باشد و در برابر رفتارهای نادرست، خود را مسئول بداند و با مراقبت و مجاهدت، زمینه تکرار آن‌ها را از بین ببرد.
دلبستگی به دنیا با برخورداری از امکانات متفاوت است
وی در ادامه با تأکید بر ضرورت پرهیز از دنیاطلبی، خاطرنشان کرد: برخورداری از مال و امکانات دنیوی به‌خودی‌خود مذموم نیست؛ آنچه برای طلبه آسیب‌زاست، دلبستگی قلبی به دنیا و قرار گرفتن مال و مقام در جایگاه هدف زندگی است.
امام جمعه طبس با نقل حکایتی از مرحوم ملااحمد نراقی، به تفاوت میان برخورداری از امکانات و وابستگی به آن‌ها اشاره کرد و گفت: انسان باید به‌گونه‌ای زندگی کند که در صورت قرار گرفتن در مسیر انجام وظیفه دینی و الهی، بتواند از تعلقات دنیوی عبور کند.
وی در پایان، با جمع‌بندی مباحث اخلاقی، بر ضرورت احیای فضایل اخلاقی و زدودن رذایلی همچون حسد، خشم، کینه، ریا، عجب و تکبر تأکید کرد و از طلاب خواست فرصت حضور در حوزه را برای خودسازی، تهذیب نفس و تقویت ارتباط با خداوند مغتنم بشمارند.
در ادامه این برنامه، از برگزاری طرح حفظ قرآن کریم با عنوان «طرح رضوان» در مرکز مدیریت حوزه علمیه خراسان یاد شد و بر ضرورت توجه جدی طلاب به حفظ قرآن، آشنایی با مباحث قرآنی و تسلط بر قواعد تجوید تأکید شد.
همچنین بر اهمیت یادداشت‌برداری و ثبت نکات جلسات اخلاقی در دفترچه‌های شخصی به‌منظور تثبیت و مرور آموزه‌ها تأکید شد.
نویسنده: جواد رستمی