عصر قم - عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق(ع) با تأکید بر اینکه حضور میلیونی مردم در تشییع رهبر شهید انقلاب، پیوند عمیق ملت با ولایت را به جهانیان نشان خواهد داد، گفت: خون شهید و خیزش مردمی پس از آن، بسیاری از روایتسازیهای رسانههای غربی را بیاعتبار میکند.
اشاره: حضور گسترده و پرشور مردم در آیین تشییع رهبر شهید انقلاب اسلامی، بیانگر پیوند عمیق و ماندگار ملت با نظام و رهبری است؛ حضوری که بسیاری از روایتها و تحلیلهای رسانهای درباره فاصله میان مردم و حاکمیت را با تردید جدی روبهرو میکند. این رخدادها میتواند تصویری متفاوت از جایگاه مردمی جمهوری اسلامی در افکار عمومی جهان ارائه دهد و نشان دهد که سرمایه اجتماعی نظام همچنان پویا و اثرگذار است.
همچنین شهادت رهبر انقلاب و جمعی از همراهان و نزدیکان ایشان، بسیاری از فضاسازیها و شبهات مطرحشده درباره مسئولان نظام را بیاعتبار کرد و جلوهای از حضور و همراهی آنان در متن حوادث را به نمایش گذاشت. پیشبینی میشود آیین تشییع باشکوه ایشان نیز ابعاد گستردهتری از این پیوند عاطفی و اعتقادی میان مردم و نظام را آشکار سازد.
در این میان، علما، حوزههای علمیه و نهادهای فرهنگی وظیفه دارند پیام این رخداد را بهدرستی تبیین کرده و آن را در راستای تقویت گفتمان انقلاب اسلامی و تمدن نوین اسلامی به جامعه و جهان اسلام منتقل کنند.
به گزارش خبرنگار سرویس فرهنگی و اجتماعی خبرگزاری رسا، در همین زمینه گفتوگویی با دکتر مرتضی جوانعلیآذر، عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق(ع)، انجام داده است که در ادامه تقدیم مخاطبان گرامی میشود.
رسا ـ حضور میلیونی و باشکوه مردم در آیین تشییع پیکر پاک امام شهید، چه پیامهایی را در سطح ملی و همچنین در عرصه بینالمللی درباره سرمایه اجتماعی نظام و جایگاه مردمی آن منتقل میکند؟
برای پاسخ به این سؤال باید کمی به عقب برگردیم. زمانی که حدود ۴۷ سال پیش انقلاب اسلامی در ایران به پیروزی رسید، رسانههای بینالمللی از همان ابتدا تلاش کردند جمهوری اسلامی را نظامی معرفی کنند که متکی به مردم نیست و ماهیتی استبدادی دارد. در تمام این سالها نیز کوشیدند چنین القا کنند که مردم در این نظام جایگاه واقعی ندارند و مسئولان عالیرتبه کشور، بهویژه رهبر انقلاب، از محبوبیت مردمی برخوردار نیستند.
متأسفانه به دلیل قدرت و نفوذ گسترده برخی رسانههای غربی، این روایت تا حدی حتی در میان بخشی از افکار عمومی داخل کشور نیز پذیرفته شد و این تصور شکل گرفت که میان مردم و رأس حاکمیت فاصله وجود دارد.
اما حوادث اخیر میتواند این تصویر نادرست را دگرگون کند. تشییع باشکوهی که برای رهبر شهید انقلاب برگزار خواهد شد، این ظرفیت را دارد که نشان دهد مردم با تمام وجود به رهبر خود عشق میورزند و پیوندی عمیق و عاطفی با او دارند. وقتی افکار عمومی جهان حضور گسترده و پرشور مردم را در این مراسم مشاهده کند، بسیاری از این روایتهای ساختهشده فرو خواهد ریخت.
همچنین باید به این نکته اشاره کرد که در سالهای گذشته، تحت تأثیر همان فضای رسانهای، شبهات فراوانی درباره رهبر شهید انقلاب و خانواده ایشان مطرح میشد؛ از جمله اینکه آنان در شرایط ویژه و متفاوتی زندگی میکنند یا در مواقع بحران و جنگ کشور را ترک خواهند کرد. اما شهادت رهبر انقلاب، نوه عزیزشان و جمعی از نزدیکان ایشان در همان روز نخست جنگ، عملاً خط بطلانی بر این ادعاها کشید و بسیاری از این فضاسازیها را بیاعتبار کرد.
به تعبیر دیگر، نخست خون شهید بود که بسیاری از شبهات را از میان برد، سپس خیزش و بعثت مردمی و در ادامه نیز تشییع باشکوه ایشان، ابعاد دیگری از این پیوند عمیق میان مردم و رهبرشان را آشکار خواهد کرد. از همین رو این مراسم، چه در داخل کشور و چه در سطح بینالمللی، اهمیت ویژهای دارد و میتواند نقطه عطفی در نگاه جهانیان به جمهوری اسلامی ایران باشد.
کسانی که سالها علیه جمهوری اسلامی روایتسازی کردهاند، با مشاهده این حضور مردمی، با واقعیتی مواجه خواهند شد که بسیاری از تلاشهای رسانهای و سیاسی آنان را بیاثر میکند.
رسا ـ با توجه به ظرفیتهای عظیم اینگونه اجتماعات، مسئولان و نهادهای فرهنگی و تبلیغی چگونه میتوانند از این فرصت برای تبدیل بیداری و انبعاث ملت ایران به یک انبعاث فراگیر در سطح امت اسلامی بهرهبرداری کنند؟ در این زمینه چه راهبردها و توصیههای مشخصی را ضروری میدانید؟
یکی از دغدغههای کشورهای غربی این بوده که الگوی جمهوری اسلامی در دیگر کشورهای اسلامی تکرار نشود. به همین دلیل، تمایلی ندارند که جمهوری اسلامی در افکار مسلمانان، حکومتی محبوب و مورد حمایت مردم جلوه کند. اگر بتوان انعکاس مناسبی از این تشییع ارائه داد و نشان داد شخصیتی که ۳۷ سال در رأس حکومت بوده، پس از این مدت همچنان از محبوبیت گسترده برخوردار است، همین موضوع میتواند بهتنهایی بزرگترین تبلیغ برای نوع نگاه به حکومت و سیاست در اسلام در سطح جهان باشد.
رسا ـ آیین تشییع رهبر انقلاب، چه ظرفیتها و کارکردهایی در فرآیند تمدنسازی نوین اسلامی دارد و چگونه میتوان این رخداد را در مسیر تولید معنا، هویت و گفتمان تمدنی تبیین کرد؟
امیدواریم این تشییع که تجلی بخش محبوبیت بی نظیر رهبر انقلاب اسلامی در جهان امروز خواهد بود با شکست انگاره های باطل در زمینه حکومت دینی زمینه ساز شکلگیری گامی بلند به سوی تمدن اسلامی باشد و افق فکری مسلمانان جهان را هر چه بیشتر در این زمینه به هم نزدیک کند.
رسا ـ رسالتها و وظایف علما، طلاب، حوزههای علمیه و سایر مراکز علمی و فرهنگی چیست؟ این نهادها چگونه میتوانند در تبیین، تثبیت و انتقال پیامهای این رخداد به جامعه و جهان اسلام نقشآفرینی کنند؟
هر جریان و حرکتی برای اینکه به نتیجه و ثمر برسد، نیازمند مدیریت و رهبری است. طبیعی است که در موضوع حکومت اسلامی، انقلاب اسلامی، جمهوری اسلامی و مسئله ولایت فقیه نیز، همانگونه که این مسیر با نقشآفرینی روحانیت و نهادهای حوزوی شکل گرفت و پیش رفت، ادامه و مدیریت صحیح آن هم باید در درجه نخست بهوسیله روحانیون، یا بر پایه و در چارچوب اندیشه اسلامیای که علما ارائه میکنند، دنبال شود تا این حرکت بتواند مسیر درست خود را طی کند.
البته من معتقدم هر اندازه هم که تلاش کنیم تا این پدیده عظیم را به جهان بشناسانیم، باز هم از بیان کامل عظمت آن ناتوان خواهیم بود؛ چرا که توان انسانهای عادی برای معرفی جایگاه و اثرات خون شهیدی عالم، مجاهد، متقی، مبارز، زاهد و در یک کلام شخصیتی کم نظیر در جهان اسلام کافی نیست. با این حال، وظیفه ما این است که به اندازه توان خود تلاش کنیم و از خداوند بخواهیم به این کوششها برکت دهد تا شاید بتوانیم بخشی از عظمت این شخصیت جهانی را که با خون خود پردههای تاریک بسیاری از شبهات را کنار زد و مسیری روشن را پیش پای جهان اسلام قرار داد، به درستی معرفی کنیم و این مسیر را در همان امتداد ادامه دهیم.