عصر قم - شیراز- استاد سطح عالی حوزه علمیه فارس و مدیر موسسه تخصصی حقوق و قضا اسلامی امام حسین(ع) شیراز به تشریح مشروعیت اقدام نظامی علیه دولت های میزبان پایگاه آمریکا از منظر حقوق بین الملل پرداخت.
با تجاوز غیرقانونی و غیرانسانی محور آمریکایی-صهیونی به خاک مقدس جمهوری اسلامی ایران، نیروهای مسلح مقتدر ما پایگاه های آمریکایی مستقر در کشور های حوزه خلیج فارس را مورد حملات گسترده قرار دادند.
همین پاسخ های کوبنده ایران موجب شد که کشورهای میزبان نظامیان آمریکایی، حملات مشروع ایران را غیرقانونی و تجاوز عنوان کنند و با تحریک کشورهای دیگر تلاش کردند قطعنامه ای را علیه ایران به تصویب برسانند.
در همین راستا حجت الاسلام والمسلمین چوگانی استاد سطح عالی حوزه علمیه فارس و مدیر موسسه تخصصی حقوق و قضا اسلامی امام حسین(ع) شیراز در گفت و گوی تفصیلی با خبرنگار خبرگزاری رسا در شیراز، به دلیل فقهی جواز اقدام نظامی علیه دولت های میزبان پایگاه آمریکا و مشروعیت پاسخ های ایران از منظر حقوق بین الملل پرداخت.
بخش دوم مصاحبه تقدیم مخاطبان رسا می شود:
این استاد حوزه در سخنانی با تشریح ابعاد حقوقی، بینالمللی و شرعی دفاع از کشور، به موضوع استفاده آمریکا از پایگاههای نظامی مستقر در کشورهای حوزه خلیج فارس پرداخت و تأکید کرد که از منظر وی، این پایگاهها در عمل بخشی از قلمرو و حاکمیت آمریکا تلقی میشوند.
وی اظهار داشت: اگر ایران به پایگاههای نظامی آمریکا در کشورهای خلیج فارس حمله کند، در حقیقت به کشورهای میزبان حمله نکرده، بلکه خاک آمریکا را هدف قرار داده است؛ زیرا آمریکا این پایگاهها را در اختیار گرفته و آنها را جزئی از قلمرو و منافع خود میداند. به گفته وی، این پایگاهها دیگر صرفاً متعلق به کشورهای عربی نیستند و در چارچوب قوانین و توافقات موجود، به عنوان مراکز تحت حاکمیت و مالکیت آمریکا شناخته میشوند.
وی افزود: بر همین اساس، هرگونه اقدام علیه این پایگاهها در پاسخ به اقدامات خصمانه، از منظر وی در چارچوب دفاع مشروع قابل ارزیابی است.
مشروعیت پاسخ ایران به مواضع دشمن از منظر حقوق بینالملل
این استاد حوزه در ادامه با اشاره به قواعد حقوق بینالملل اظهار کرد: بر اساس بند سوم قطعنامه ۳۳۱۴، اگر دولت ثالثی قلمرو خود را در اختیار اقدامات تجاوزکارانه علیه کشوری دیگر قرار دهد، کشور مورد حمله حق دفاع مشروع خواهد داشت.
وی تصریح کرد: این موضوع به صراحت در حقوق بینالملل مورد توجه قرار گرفته است؛ زیرا زمانی که یک قدرت خارجی از سرزمین دولت ثالث برای حمله یا اقدام علیه کشوری استفاده میکند، کشور هدف میتواند در چارچوب دفاع مشروع از خود دفاع کند.
او ادامه داد: حتی اگر این پایگاهها در ظاهر در خاک کشورهای ثالث قرار داشته باشند و آن کشورها نیز ادعای بیطرفی داشته باشند، اصل موضوع تغییر نمیکند؛ چراکه طبق حقوق بینالملل، دولتها موظفاند اجازه ندهند قلمروشان به بستری برای تهدید یا آسیب به سایر کشورها تبدیل شود.
وی با اشاره به عملکرد جمهوری اسلامی ایران در دهههای گذشته گفت: در طول سالهای پس از انقلاب، نمونهای وجود ندارد که ایران از قلمرو خود برای تهدید یا آسیبرساندن به سایر کشورها استفاده کرده باشد، اما در مقابل، موارد متعددی وجود داشته که از سرزمین کشورهای دیگر علیه ایران اقدام صورت گرفته است.
به گفته وی، هرگاه دولت قربانی راهکار مؤثر دیگری برای رفع تهدید نداشته باشد، میتواند برای دفع خطر و رفع تجاوز، مواضع طرف متخاصم را حتی در کشور ثالث هدف قرار دهد و این اقدام از منظر وی دارای توجیه قانونی و شرعی است.
حب وطن و دفاع از خاک، وظیفهای شرعی
وی در بخش دیگری از سخنان خود به جایگاه دفاع از وطن در آموزههای اسلامی پرداخت و گفت: شرع مقدس بر حفظ مقدسات تأکید دارد و یکی از مهمترین مقدسات هر ملت، سرزمین و وطن آن است.
او با اشاره به روایت مشهور «حب الوطن من الایمان» اظهار کرد: مفهوم این روایت آن است که دوست داشتن وطن بخشی از ایمان و دینداری محسوب میشود و از این رو دفاع از آن نیز جایگاهی ویژه در تعالیم دینی دارد.
وی افزود: در آموزههای اسلامی تأکید شده است که انسان نباید در برابر تجاوز به خانه و سرزمین خود بیتفاوت باشد و از کشور و سرزمین خویش دفاع کند. از این منظر، دفاع از مقدسات و در رأس آن دفاع از وطن، یک تکلیف دینی به شمار میآید.
این استاد حوزه و دانشگاه همچنین غیرت نسبت به وطن را دارای جایگاهی رفیع در تعالیم اسلامی دانست و تصریح کرد: غیرت یک ودیعه الهی در وجود انسان است و به عنوان ابزاری برای دفاع از ارزشها، سرزمین و هویت ملی عمل میکند.
وی خاطرنشان کرد: بر اساس آموزههای شرعی، مقابله با دشمن باید متناسب با نوع اقدام او صورت گیرد و جامعه اسلامی موظف است در برابر تهدیدها و اقدامات خصمانه از خود دفاع کند.
تأکید بر پیگیری عاملان اقدامات خصمانه علیه ایران
وی در ادامه سخنان خود با اشاره به خسارتها و آسیبهایی که به گفته او از سوی دشمنان متوجه کشور شده است، اظهار کرد: ملت ایران و نیروهای مسلح نباید اقدامات خصمانه علیه کشور را فراموش کنند و باید عاملان این اقدامات مورد پیگیری قرار گیرند.
او مدعی شد که برخی چهرهها و دولتهای خارجی در اقدامات علیه ایران نقش داشتهاند و تأکید کرد که نباید نسبت به این موضوع بیتفاوت بود. وی همچنین خواستار برخورد با تمامی عوامل و آمران اقدامات خصمانه علیه کشور شد.
به گفته وی، مقابله با کسانی که علیه سرزمین ایران اقدام کردهاند از منظر شرعی یک وظیفه محسوب میشود و در این زمینه میان دیدگاههای فقهی و دینی اتفاقنظر وجود دارد.
حضور میدانی مردم، وظیفهای ملی و قانونی
وی در پایان سخنان خود دفاع از سرزمین را یک وظیفه شرعی، ملی و قانونی دانست و اظهار کرد: بر اساس آموزههای دینی، قوانین داخلی جمهوری اسلامی ایران و همچنین اصول پذیرفتهشده حقوق بینالملل، دفاع از کشور حق مشروع ملتها است.
او تأکید کرد که مردم نیز در این مسیر دارای مسئولیت هستند و باید حمایت و حضور خود را در صحنههای مختلف حفظ کنند. به گفته وی، حضور اجتماعی و میدانی مردم موجب تقویت روحیه ملی و ناامیدی دشمنان خواهد شد.
وی ابراز امیدواری کرد که با حفظ وحدت و انسجام ملی، کشور بتواند بر چالشها و تهدیدهای پیشرو غلبه کند و دشمنان از هرگونه اقدام علیه ایران ناامید شوند.