عصر قم - احیای امر اهلبیت (ع) تنها محدود به برپایی مجالس سوگواری نیست، بلکه یک منظومه فکری و عملی برای اقامه حق در تمام ابعاد حیات اجتماعی است.
به گزارش سرویس حوزه و روحانیت خبرگزاری رسا، احیای امر اهلبیت (ع) تنها محدود به برپایی مجالس سوگواری نیست، بلکه یک منظومه فکری و عملی برای اقامه حق در تمام ابعاد حیات اجتماعی است. از نگاه معارف اسلامی، هر حرکتی که منجر به عزت دین خدا و سربلندیِ پرچم ولایت شود، مصداق بارز «احیاء» است.
۱. مفهومشناسی احیاء امر اهلبیت (ع) در روایات
در روایات نورانی، «احیاء امر» به معنای زنده کردنِ معارف، اخلاق و سیره عملی حضرات معصومین (ع) است. امام صادق (ع) در حدیثی مشهور میفرمایند:
«رَحِمَ اللَّهُ مَنْ أَحْیَا أَمْرَنَا.»(مردم بپرسند چگونه احیا میکنند؟) فرمودند: «یَتَعَلَّمُ عُلُومَنَا وَ یُعَلِّمُهَا النَّاسَ؛ فَإِنَّ النَّاسَ لَوْ عَلِمُوا مَحَاسِنَ کَلَامِنَا لَاتَّبَعُونَا.»
(خدا رحمت کند کسی را که امر ما را احیا کند. علوم ما را فرا گیرد و به مردم بیاموزد؛ چرا که اگر مردم زیباییهای کلام ما را بدانند، از ما پیروی خواهند کرد.) [وسائل الشیعه، ج ۲۷، ص ۹۲.]
این روایت نشان میدهد که «احیاء» از مسیر «آگاهیبخشی» و «پیروی عملی» میگذرد.
۲. عزاداری؛ بسترِ آگاهی و نهضت
عزاداریهای اهلبیت (ع) به عنوان «شعائر»، کارکردی فراتر از ابراز احساسات دارند. این مجالس، پایگاههای انتقالِ پیامِ هیهاتمنالذله (مبارزه با ظلم) و عدالتخواهی هستند. خداوند در قرآن کریم میفرماید:
«وَ مَنْ یُعَظِّمْ شَعَائِرَ اللَّهِ فَإِنَّهَا مِنْ تَقْوَى الْقُلُوبِ»
(هر کس شعائر الهی را بزرگ دارد، این کار نشانه تقوای دلهاست.) [سوره حج، آیه ۳۲.]
عزاداری اگر با معرفت و در راستای تبیین حق باشد، «شعار» است و حفظ آن، حفظِ ریشههای تقوای اجتماعی است.
۳. حفظ نظام اسلامی؛ احیاء امر اهلبیت (ع) در مقیاس تمدنی
اگر در گذشته، احیای امر اهلبیت در تربیت شاگردان در کلاسهای درس خلاصه میشد، امروز با تشکیل حکومت اسلامی، این «امر» در سطح مدیریتِ یک جامعه ظهور یافته است. حکومت اسلامی، ابزارِ اجراییِ آموزههای اهلبیت (ع) است.
حفظ نظام، حفظِ بستر ترویج است: بدون وجود یک ساختار سیاسی مستقل و مبتنی بر دین، ترویج معارف اهلبیت (ع) در سطح جهانی تحت سلطه هجمههای فرهنگی قرار میگیرد.
سیاستِ عینیِ معصومین (ع):امام خمینی (ره) با درک عمیق از این پیوند، حفظ نظام را «اوج واجبات» میدانستند، چرا که نظام اسلامی، یگانه پناهگاهِ مکتب اهلبیت (ع) در جهان است.
آیه استقامت: خداوند میفرماید: «وَلَوْلَا دَفْعُ اللَّهِ النَّاسَ بَعْضَهُمْ بِبَعْضٍ لَفَسَدَتِ الْأَرْضُ»
(اگر خداوند بعضی از مردم را به وسیله بعضی دیگر دفع نمیکرد، زمین را فساد فرا میگرفت.)[سوره بقره، آیه ۲۵۱.]
نظام اسلامی، قدرتی است که در برابر جبهه باطل و فسادِ سازمانیافته، «دفع» انجام میدهد تا زمینه برای بندگی خدا (امر اهلبیت) فراهم بماند.
در نتیجه تلازم شعائر و حکومت
تلاش برای برپایی عزاداریهای پرشور و آگاهبخش، در واقع سوخترسانی به «ایمان مردم» است. ایمانی که پشتوانه اصلی «حفظ نظام» است. از سوی دیگر، نظام اسلامی چتری است که اجازه میدهد این عزاداریها در نهایت آزادی و عزت برگزار شود.
بنابراین، هر گامی که در جهت تقویت نظام اسلامی برداشته میشود، صیانت از معارف اهلبیت (ع) است و هر عزاداری که منجر به بصیرتافزایی شود، خونی تازه در رگهای این نظامِ برخاسته از مکتب اهلبیت (ع) جاری میکند. این دو، نه دو راه جدا، بلکه یک پیکر واحد در مسیرِ اعلای کلمه حق هستند.
حامد میرزاخان
پژوهشگر مرکز تحقیقات مجلس شورای اسلامی و امام جمعه شهرستان فیروزه